0
Σημείωση: τα οικονομικά στοιχεία στα οποία γίνεται αναφορά ήταν αυτά κατά το χρόνο σύνταξης του άρθρου. Ήδη ως προς την ανεργία, την ύφεση και το χρέος, ανακοινώθηκαν νεότερα στοιχεία τα οποία αναφέρονται συνοπτικά εδώ.

Ο Κορνήλιος Καστοριάδης σε συνέντευξή του το 1993 είχε πει:

Παρακολουθούμε τον θρίαμβο ενός φαντασιακού, του καπιταλιστικού φαντασιακού – «φιλελεύθερου» – και τη σχεδόν εξαφάνιση της άλλης μεγάλης φαντασιακής σημασίας της σύγχρονης εποχής, του προτάγματος της ατομικής και συλλογικής αυτονομίας. Επιφανειακά αυτό μεταφράζεται, από την αρχή της δεκαετίας του ’80, στη νίκη της λεγόμενης «νεο-φιλελεύθερης» αντεπίθεσης – υλοποιημένης από τις πολιτικές Θάτσερ-Ρέηγκαν – αντεπίθεση η οποία επέβαλλε πράγματα που προηγουμένως φαίνονταν αδιανόητα. Καθαρή και απλή περικοπή των πραγματικών μισθών και καμιά φορά ακόμη και των ονομαστικών, για παράδειγμα· ή ακόμη τα επίπεδα ανεργίας, για τα οποία εγώ ο ίδιος είχα σκεφθεί και γράψει το 1960, ότι είχαν γίνει αδύνατα διότι θα προκαλούσαν μια κοινωνική έκρηξη.

Το παραπάνω απόσπασμα που είναι μέχρι σήμερα επίκαιρο, μας δίνει την ευκαιρία – δεδομένης και της ελληνικής πολιτικής επικαιρότητας – να μιλήσουμε πλέον για τον εντελώς ανορθολογικό χαρακτήρα των δανειακών συμβάσεων και των Μνημονίων και κυρίως της δεύτερης δανειακής σύμβασης.

Αφού το δίλημμα που τίθεται εκβιαστικά εν όψει και των επερχόμενων εκλογών από το ευρωπαϊκό και εγχώριο νεοφιλελεύθερο μπλοκ είναι «τήρηση των συμπεφωνημένων ή έξοδος από την ευρωζώνη και την Ε.Ε.» κι εμείς θα προσπαθήσουμε να αποδείξουμε ότι το δίλημμα αυτό είναι μια τεραστίου μεγέθους πολιτική απάτη.

Η εκ μέρους μας απόρριψη του Οικονομισμού, ο οποίος κυριαρχεί στις σύγχρονες κοινωνίες, δεν σημαίνει ότι δεν μπορούμε να μιλήσουμε με οικονομικούς όρους! Το αντίθετο: η απόρριψη αυτή εδράζεται κυρίως στην κατανόηση της ανορθολογικότητας του σύγχρονου καπιταλισμού. Κατανοώντας το νεοφιλελεύθερο δόγμα, δικαιούμαστε να απορρίπτουμε τον Οικονομισμό και να επιμένουμε πως η λύση πρέπει ν’ αναζητηθεί εκτός της οικονομικής σφαίρας• να επιμένουμε πως η λύση δεν μπορεί παρά να είναι πολιτική.

Πριν περάσουμε στην συγκεκριμένη ανάλυση, αρκεί να υπενθυμίσουμε ότι δεν πιστεύουμε ούτε στην αντιπροσωπευτική «δημοκρατία» και τον κοινοβουλευτισμό, ούτε θεωρούμε ότι μπορεί να δοθεί πραγματική λύση μέσω των εκλογών – απόψεις που έχουμε εκφράσει σε πρόσφατη ανάρτησή μας . Για τους λόγους αυτούς άλλωστε, θεωρούμε πως πρέπει να εξηγήσουμε γιατί το προαναφερόμενο δίλημμα που τίθεται από τις πολιτικές δυνάμεις (κυρίως από αυτές που χαρακτηρίζονται ως «μνημονιακές») στις επερχόμενες εκλογές του Ιουνίου είναι ψεύτικο. Το δίλημμα δεν είναι αν θα επικρατήσει στις εκλογές ένα φιλοευρωπαϊκό μέτωπο ή το αντίθετο. Το πραγματικό δίλημμα είναι εάν με τα σημερινά δεδομένα έχουμε ελπίδες επιβίωσης ή όχι• αν ο δρόμος που ακολουθούμε έχει μια πιθανή διέξοδο ή αν οδηγεί απευθείας στο νεκροταφείο.

Σχετικά με τη νέα δανειακή σύμβαση

Η νέα δανειακή σύμβαση αποτελεί τον τελευταίο κρίκο – μέχρι σήμερα τουλάχιστον – μιας αλυσίδας που άρχισε τον Μάιο του 2010 με την υπογραφή του πρώτου Μνημονίου και συνεχίστηκε τον Ιούλιο 2010 με την αλλαγή του ασφαλιστικού, τον Αύγουστο 2010 με την 1η επικαιροποίηση, το Νοέμβριο 2010 με την 2η επικαιροποίηση και τον Φεβρουάριο 2011 με την 3η επικαιροποίηση του Μνημονίου, με τις περικοπές των μισθών και συντάξεων που συντελέστηκαν τον Μάρτιο 2011, με την ψήφιση του Μεσοπρόθεσμου και των εφαρμοστικών του νόμων τον Ιούνιο 2011 (παρά τη γενικευμένη λαϊκή οργή και αντίσταση), με την επιβολή της εισφοράς αλληλεγγύης και του ενιαίου μισθολογίου στο Δημόσιο τον Αύγουστο του 2011 και με την συμφωνία για το «κούρεμα» του χρέους, τις ιδιωτικοποιήσεις, την δραματική μείωση του αφορολόγητου ορίου και το χαράτσι που επιβλήθηκε στα ακίνητα μέσω των λογαριασμών της Δ.Ε.Η. τον Οκτώβριο του 2011.

Τα νέα μέτρα που εξαγγέλθηκαν τον Φεβρουάριο 2012 – μέτρα που πρέπει να ληφθούν τον επόμενο μήνα (Ιούνιο 2012) και που ανέρχονται στο ύψος των 11 και πλέον δισεκατομμυρίων ευρώ, είναι τόσο δυσβάσταχτα και εξοντωτικά ώστε να μπορεί να ειπωθεί πως η ειδοποιός διαφορά μεταξύ του πρώτης και της δεύτερης δανειακής σύμβασης και των αντίστοιχων Μνημονίων δεν είναι μόνο ποιοτική αλλά καθίσταται πια ποιοτική (εξαιρουμένης της υπαγωγής των διαφορών στο αγγλικό δίκαιο που ίσχυε εξ αρχής).

Τα κυριότερα σημεία της νέας δανειακής σύμβασης είναι τα εξής:

1.Κλείσιμο φορέων και απολύσεις στο Δημόσιο (15.000 εντός του 2012 και 150.000 έως το τέλος του 2015) – στόχος που αν επιτευχθεί θα καταστήσει το ελληνικό δημόσιο το μικρότερο της Ε.Ε. των 27 και ένα από τα μικρότερα παγκοσμίως. Ήδη προς κρίσης και παρά το μπαράζ παραπληροφόρησης από τα ΜΜΕ, οι δημόσιοι υπάλληλοι αντιστοιχούσαν στο 15 % του συνολικού εργατικού δυναμικού της χώρας, όταν ο μέσος όρος της Ευρωζώνης ήταν στο16,5 %, ενώ το κόστος του ελληνικού κράτους έφτανε στο 17,3 % του ΑΕΠ με τον μέσο όρο της Ευρωζώνης στο 21,8 %. Μάλιστα, μετά το κύμα συνταξιοδοτήσεων και το πάγωμα των προσλήψεων, οι 768.000 δημόσιοι υπάλληλοι του Ιουλίου 2010 μειώθηκαν σε 650.000.

Ας σημειωθεί εδώ ότι με την απογραφή των δημοσίων υπαλλήλων, συνυπολογίστηκαν ως τέτοιοι και όσοι μισθοδοτούνται ευκαιριακά από το δημόσιο, αφού συνδέονται με αυτό με συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου (π.χ. ετήσιες συμβάσεις μίσθωσης έργου σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, οι οποίες βέβαια, κατά κανόνα, δεν πρόκειται να ανανεωθούν). Μάλιστα η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων παραχωρήθηκε, επ’ αμοιβή, σε Γάλλους ειδικούς – γεγονός που καταδεικνύει και τις αποικιακές διαστάσεις που χαρακτηρίζουν τα νέα μέτρα.

2.Μείωση κατά 22 % του κατώτατου μισθού στον ιδιωτικό τομέα και 32 % στους νέους κάτω των 25 ετών. Δηλαδή ο κατώτατος μισθός έφτασε σήμερα τα 586 € μικτά (494 καθαρά) και τα 480 € μικτά (430 καθαρά) αντίστοιχα.

Οι μειώσεις αυτές συμπαρασύρουν όλα τα κλιμάκια της Εθνικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, όπως επίσης συμπαρασύρουν και διάφορα επιδόματα όπως το οικογενειακό, το επίδομα λοχείας και το επίδομα ανεργίας που έφτασε τα 323 € καθαρά.

Η αντίθετη επιχειρηματολογία, ότι με τη λήψη των προαναφερόμενων μέτρων τάχα σώθηκε ο 13ος και ο 14ος μισθός απευθύνεται σε ανόητους. Αρκεί να γίνει αντιληπτό ότι οι προαναφερόμενες περικοπές αντιστοιχούν σε 2,8 μισθούς, οι οποίοι, αν προστεθούν στους 2 που είχαν ήδη κοπεί, φτάνουν στους 4,8 μισθούς – χωρίς μάλιστα να υπολογιστούν τα χαράτσια και ο πληθωρισμός που το 2011 έκλεισε στο 3,1 %…. Η συνολική απώλεια ξεπερνά το 40 % του συνολικού εισοδήματος των εργαζομένων με σχέση εξαρτημένης εργασίας οι οποίοι, στην Ελλάδα, ήταν ήδη, προ κρίσης, οι φτωχότεροι της Ευρωζώνης με μοναδική εξαίρεση τους Πορτογάλους.

Το επιχείρημα ότι, ακόμη κι έτσι οι ελληνικοί μισθοί παραμένουν υψηλότεροι των πορτογαλικών και των βαλκανικών χωρών είναι επίσης σαθρό αφού ο ελληνικός πληθωρισμός και το επίπεδο τιμών στην Ελλάδα δεν συγκρίνεται με τα αντίστοιχα των χωρών αυτών. Όσοι δε, περιμένουν να πέσουν οι τιμές, θα περιμένουν πολύ αφού σχεδόν το 70 % των καταναλωτικών αγαθών είναι εισαγόμενα, όπως εισαγόμενο είναι και πολύ μεγάλο μέρος των πρώτων υλών των εδώ παραγόμενων προϊόντων.

3.Ειδικά μισθολόγια μειωμένα κατά 20 % που αφορούν τους ένστολους και τις ΔΕΚΟ. Το γεγονός ότι πάνω στην απελπισία τους, οι ελίτ χτυπούν ακόμα και την εργατική αριστοκρατία και τις δυνάμεις καταστολής που τόσες φορές τις έβγαλαν ασπροπρόσωπες, ασκώντας ωμή βία κατά της κοινωνίας, είναι πραγματικά ενδιαφέρον…!

4.Ενιαίο ταμείο για τις επικουρικές συντάξεις με μείωση 10 % έως τα 250 €, 15 % έως τα 300 € και 20 % άνω των 300 €. Επίσης, μείωση 12 % σε όλες τις κύριες συντάξεις άνω των 1.300 €, 7 % στις συντάξεις του ΝΑΤ και 20 % στις συντάξεις των «ευγενών» ταμείων.

5.Συμπληρωματικός προϋπολογισμός που προβλέπει αύξηση των εσόδων κατά 2 δισ. € (52,2 από 50,2) και μείωση εξόδων κατά 2,3 δισ. € (69,5 από 72,8) με περικοπή φαρμακευτικής δαπάνης (1,1 δισ.), συντάξεων (400 εκ.), δημοσίων επενδύσεων (400 εκ.), λειτουργικών δαπανών οργανισμών (200 εκ.), πολυτεκνικού επιδόματος (40 εκ.), γεωργικών επιδοτήσεων κλπ.

6.Μείωση μισθών, απολύσεις και κατάργηση μονιμότητας σε ΔΕΚΟ και τράπεζες που ελέγχονται από το Δημόσιο, ενώ έρχεται και η γενικευμένη άρση μονιμότητας με τη συνταγματική αναθεώρηση του 2013 που έχει ήδη εξαγγελθεί.

7.Μείωση εργοδοτικών εισφορών κατά 5 %. Πρόκειται για το λεγόμενο μη μισθολογικό κόστος το οποίο η ΓΣΕΕ δέχτηκε να συζητήσει…. Η μείωση αυτή βυθίζει ακόμα περισσότερο τα ήδη βυθισμένα ασφαλιστικά ταμεία και κάνει βέβαιο το άνοιγμα ενός νέου, ακόμα πιο επαχθούς, ασφαλιστικού τον Ιούνιο, αφού τα ταμεία χάνουν 6,5 δισ. € από την εκτόξευση της ανεργίας, 8 δισ. € από την εισφοροδιαφυγή, 2,2 δισ. € από τη μείωση του κατώτατου μισθού και 17,5 δισ. € από το κούρεμα, δηλαδή σύνολο 34,2 δισ. €.

8.Πλήρης απελευθέρωση κλειστών επαγγελμάτων με 20 από αυτά σε πρώτη φάση. Οι συνέπειες του εν λόγω μέτρου είναι η προλεταριοποίηση μιας σειράς ελεύθερων επαγγελματιών (κυρίως επιστημόνων αλλά και άλλων) οι οποίοι πλέον θα πρέπει να αναζητήσουν εργασία ως «συνεργάτες» (δηλαδή χωρίς καν σχέση εξαρτημένης εργασίας) σε όσους κεφαλαιούχους και εταιρείες λυμαίνονται τους αντίστοιχους χώρους.

9.Διάλυση του εργατικού δικαίου με κατάργηση κλαδικών συμβάσεων, μείωση της μετενέργειας από 6 σε 3 μήνες, κατάργηση του δικαιώματος των εργαζομένων να προσφεύγουν μονομερώς στην διαιτησία – θεσμός που αποτελούσε ένα στοιχειώδες δίχτυ ασφαλείας γι’ αυτούς. Επίσης, η διαιτησία περιορίζεται σε διαφορές που αφορούν μόνο τον κύριο μισθό και όχι επιδόματα ή εργασιακά.

10.Αύξηση 25 % των αντικειμενικών αξιών τον Ιούνιο 2012, η οποία αύξηση θα επιφέρει ανάλογη αύξηση των χαρατσιών, καθιστώντας κατ’ αυτό τον τρόπο την ακίνητη περιουσία ως τη βαρύτερη φορολογούμενη στην Ευρώπη καθώς είναι ήδη ιδιαίτερα επιβαρημένη με πληθώρα φόρων και τελών. Ταυτόχρονα θα συμπαρασύρει και τα μισθώματα (ενοίκια) την στιγμή μάλιστα που η νομοθεσία για τις εξώσεις απλοποιήθηκε: ας μην εκπλαγεί κανείς αν τους επόμενους μήνες οι άστεγοι πολλαπλασιαστούν απότομα.

11.Ιδιωτικοποιήσεις ύψους 19 δισ. € (από 50 που ήταν ο αρχικός στόχος). Η μείωση αυτή δεν σημαίνει τόσο ότι θα ξεπουληθεί λιγότερη δημόσια (στην πραγματικότητα: κοινωνική) περιουσία αλλά απλώς ότι θα ξεπουληθεί φθηνότερα.

12.Εντατική προσπάθεια είσπραξης όλων των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο – μέτρο που δεν θα πλήξει τόσο τους φοροφυγάδες όσος το πλήθος των οφειλετών που πραγματικά βρίσκεται σε αδυναμία πληρωμής φόρων και εισφορών αφού έχουν γονατίσει από την ύφεση και την ανεργία, καθώς επίσης και από την τακτική του Δημοσίου που προχωρεί σε συμψηφισμό χρεών του προς ιδιώτες με χρέη ιδιωτών προς το κράτος, μόνο στην περίπτωση που ο συμψηφισμός δεν το ζημιώνει.

13.Υπαγωγή της δανειακής σύμβασης στο αγγλικό δίκαιο. Η νομική αυτή ρήτρα ουσιαστικά σημαίνει παραίτηση της χώρας από την ασυλία λόγω εθνικής κυριαρχίας (αρχή που καθιερώνεται από το δημόσιο διεθνές δίκαιο), ενώ ανοίγει το δρόμο για την κατάσχεση ακόμη και ακατάσχετων στοιχείων του κοινωνικού πλούτου, η οποία διαδικασία (κατάσχεσης) υπάγεται πλέον στην αρμοδιότητα των διεθνών και όχι των ελληνικών δικαστηρίων. Ταυτόχρονα, δεσμεύονται τα συναλλαγματικά αποθέματα της χώρας και τα αποθέματα χρυσού της Τράπεζας της Ελλάδος, ενώ δεν προβλέπεται η δυνατότητα συμψηφισμού του ελληνικού χρέους με τυχόν ελληνικές ανταπαιτήσεις (όπως π.χ. γερμανικές, πολεμικές αποζημιώσεις).

Σύμφωνα μάλιστα με το αγγλικό δίκαιο – το οποίο είναι δίκαιο αποικιακού τύπου αφού διαμορφώθηκε κατά κύριο λόγο τον 19ο αιώνα – καθιερώνεται ακόμα και το δικαίωμα σύλληψης αξιωματούχων του ελληνικού κράτους σε περίπτωση που επισκεφτούν πιστώτρια χώρα στην περίπτωση που το ελληνικό χρέος δεν αποπληρώνεται κατά τα συμφωνηθέντα.

14.Δημιουργία ειδικού λογαριασμού στον οποίο θα δεσμεύονται όλα τα χρήματα του δανείου προκειμένου να διασφαλιστεί ότι θα χρησιμοποιούνται κατά προτεραιότητα – αν όχι κατ’ αποκλειστικότητα – για την αποπληρωμή τοκοχρεολυσίων. Συνεπώς οι ισχυρισμοί πως δήθεν «θα πέσει χρήμα στην πραγματική οικονομία» είναι εντελώς ανυπόστατοι, όπως εντελώς ψεύτικος αποδεικνύεται και ο ισχυρισμός ότι «αν δεν παίρναμε το δάνειο το κράτος δεν θα μπορούσε να πληρώσει μισθούς και συντάξεις» δεδομένου ότι τα χρήματα αυτά, έτσι κι αλλιώς, δεν προορίζονται για καταβολή μισθών και συντάξεων. Συγκεκριμένα το 91,5 % των ποσών αυτών προορίζεται για την αποπληρωμή τοκοχρεολυσίων και το 8,5 % για λειτουργικά έξοδα του ελληνικού κράτους (όχι μισθούς και συντάξεις) – ποσοστό που από το β’ εξάμηνο του 2012 ή από το 2013 θα εκμηδενιστεί ώστε το 100 % να εξυπηρετεί την αποπληρωμή τοκοχρεολυσίων).

15.Τέλος, είναι υπό συζήτηση : α) η μείωση του εφάπαξ κατά 30 % (σχεδόν βέβαιο) ενώ το 70 % που απομένει, θα καταβάλλεται κατά 40 % προκαταβολικά και το υπόλοιπο σε 5-10 δόσεις εντός πενταετίας και β) η επιβολή ενιαίου ΦΠΑ μεταξύ 19-21 %. Αν αυτό συμβεί θα σημειωθεί εκρηκτική άνοδος του πληθωρισμού αφού όλα τα βασικά είδη διαβίωσης θα αυξηθούν από 13 % που είναι σήμερα, στο νέο ενιαίο μεγαλύτερο συντελεστή, ενώ τα είδη και οι υπηρεσίες που θα πέσουν από τον σημερινό υψηλό συντελεστή του 23 % είναι και πολύ λιγότερα και όχι ζωτικής σημασίας.

Αναφορικά με τον πληθωρισμό αξίζει να αναφερθεί ότι είναι η μόνη συνισταμένη του Μνημονίου που δεν γίνεται σεβαστή… ενώ αποδεικνύεται και τεράστιο ψέμα η υπόσχεση ότι «η πτώση μισθών θα επιφέρει τιθάσευση του πληθωρισμού». Μόνο στον ιδιωτικό τομέα το μισθολογικό κόστος έπεσε πέρσι κατά 9,2 % αλλά ο πληθωρισμός βρίσκεται σταθερά άνω του 3 %!

Γιατί έγινε η νέα δανειακή σύμβαση (ή γιατί λένε ότι έγινε)

Α. Υποτίθεται ότι η νέα δανειακή σύμβαση έγινε για να αποφευχθεί η άτακτη χρεοκοπία. Όμως η άτακτη χρεοκοπία είναι αδύνατο να αποφευχθεί – αντίθετα μάλιστα θα έρθει πολύ σύντομα. Ήδη υπάρχει ελεγχόμενη χρεοκοπία η οποία συνίσταται στην εσωτερική υποτίμηση και την ουσιαστική στάση πληρωμών του Ελληνικού Δημοσίου στο εσωτερικό της χώρας, καθώς ούτε φόροι επιστρέφονται, ούτε προμηθευτές πληρώνονται, ούτε καν εκτελούνται τελεσίδικες αποφάσεις που επιδικάζουν σε πολίτες χρηματικά ποσά σε βάρος του Δημοσίου.

Η απόλυτη χρεοκοπία θα έρθει όταν οι γαλλογερμανικές τράπεζες που κρατούν το 40 % του ελληνικού χρέους ξεφορτωθούν τα τοξικά ελληνικά ομόλογα. Ήδη υπολογίζεται ότι έχουν απαλλαγεί από περισσότερα των 45 δισ. €. Αυτός είναι ένας ακόμα λόγος που η ενδοτικότητα των κυβερνήσεων ΠΑ.ΣΟ.Κ. και Λ. Παπαδήμου μπορεί να χαρακτηριστεί «εγκληματική», αφού σύντομα, μια ελληνική χρεοκοπία θα έχει πολύ μικρότερες επιπτώσεις στην ευρωπαϊκή οικονομία από ό,τι πριν την συμφωνία του Οκτωβρίου 2011, το Μεσοπρόθεσμο και βέβαια την υπαγωγή της χώρας στο Μνημόνιο.

Β. Ένα άλλο επιχείρημα είναι ότι η νέα δανειακή σύμβαση έγινε για να καλύψει τις αστοχίες του 1ου Μνημονίου – αυτές που οι πάντες προέβλεπαν λόγω της υφεσιακής μορφής όλων των μέτρων του. Τα νέα όμως μέτρα είναι ακόμα πιο υφεσιακά, ακόμα πιο αναποτελεσματικά, ανεδαφικά και ανορθολογικά ακόμα και με καπιταλιστικούς όρους από τα προηγούμενα, αφού είναι βέβαιο ότι θα φέρουν αύξηση της ανεργίας και της ύφεσης σε παγκοσμίως πρωτοφανή επίπεδα.

Γ. Τρίτο επιχείρημα είναι ότι η νέα δανειακή σύμβαση έγινε για να «αυξηθεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας». Αυτό βέβαια είναι ανέφικτο όσο υπάρχει ένα τόσο σκληρό νόμισμα όπως το ευρώ (ίσο με 1,3 του δολαρίου), το οποίο κυριολεκτικά διαλύει τις εξαγωγές της Ελλάδας και κάνει βαριά ελλειμματικό το ισοζύγιο του εξωτερικού εμπορίου. Μπορούμε να είμαστε κατηγορηματικοί: Μέσα στο ευρώ δεν υπάρχει η παραμικρή πιθανότητα βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας της χώρας, όποια μέτρα κι αν ληφθούν.

Γενικά και παρά τον καταιγισμό της προπαγάνδας των ελίτ και των κυρίαρχων στρωμάτων, η ένταξη της χώρας στην Ε.Ε. δεν ενίσχυσε την οικονομική της θέση, ειδικά μετά το Μάαστριχτ (1992) και την ΟΝΕ (2002). Για παράδειγμα, το 1973, οι εξαγωγές ισοδυναμούσαν με το 38,4 % των εισαγωγών. Ακολούθησε μια συνεχής βελτίωση που κορυφώθηκε το 1987 με το ποσοστό να φτάνει το 52,9 %, για ν’ αρχίσουν να πέφτουν μετά, φτάνοντας το 2008 στο ιστορικό χαμηλό του 30,2%.

Ίδια εικόνα συνεχούς επιδείνωσης παρουσιάζει και το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών που από ελαφρώς ελλειμματικό το 1994 (4,3 % του ΑΕΠ), έφτασε το 2008 στα όρια της κατάρρευσης (13 % του ΑΕΠ). Αυτή ακριβώς η επιδείνωση είναι που οδήγησε στην εκτόξευση του δανεισμού, ο οποίος μόνο την περίοδο 1999-2008 αυξήθηκε κατά 144,3 δισ. €.

Επίσης, επειδή πολλοί λένε ότι η Ε.Ε. μας βοήθησε με τα πακέτα στήριξης, αξίζει να ειπωθεί ότι στην περίοδο 1999-2008 αυτά ανήλθαν στα 40,4 δισ. € ενώ οι εισαγωγές κοινοτικών προϊόντων στην χώρα στα 239,3 δισ. €, ήταν δηλαδή εξαπλάσιες. Οι ευρωπαϊκές επιδοτήσεις λοιπόν, στην πραγματικότητα επιδότησαν κατά ένα μέρος τις αγορές ευρωπαϊκών προϊόντων από τους Έλληνες καταναλωτές.

Δ. Για να γίνει το «κούρεμα του χρέους» με την ανταλλαγή των ελληνικών ομολόγων (το λεγόμενο PSI που οι πάσης φύσεως οικονομικοί αναλυτές πρόφεραν με ανείπωτη λαγνεία…), από το οποίο υποτίθεται ότι θα γλιτώναμε 107 δισ. € και να πάρουμε το νέο δάνειο των 130 δισ. €.

Όμως τα πράγματα με το «κούρεμα του χρέους» δεν είναι όπως τα λένε: Πρέπει να γίνει σαφές ότι από το συνολικό χρέος των 360 δισ. € (χρέος πριν το κούρεμα – σήμερα, σύμφωνα με πολύ πρόσφατες εκτιμήσεις, ανέρχεται σε 395 δισ. €…) , εξαιρέθηκαν του κουρέματος τα ελληνικά κρατικά ομόλογα που κατέχει η ΕΚΤ, ύψους 60 δισ. €, τα είδη εκταμιευμένα δάνεια της τρόϊκας (84,5 δισ. €), τα ομόλογα που λήγουν μετά το 2020 (45 δισ. €), τα βραχύβια έντοκα γραμμάτια του δημοσίου (15 δισ. €) και παλαιά δάνεια ιδιωτών (20 δισ. €). Σύνολο 224,5 δισ. €. Από τα 135,5 που απομένουν (ήδη 170,5) τα 55 βρίσκονται στα χέρια ελληνικών τραπεζών και τα 25 σε ελληνικά ασφαλιστικά ταμεία (σύνολο 80 δισ. €). Αυτά «κουρεύτηκαν» τελικά σε ποσοστό 53,5 % της ονομαστικής τους αξίας ή 70 % της καθαρής παρούσας αξίας τους (38,5 δισ. € οι τράπεζες και 17,5 δισ. € τα ταμεία). Δηλαδή η ελληνική συμμετοχή στο κούρεμα είναι περίπου 56 δισ. € και συνεπώς η ξένη 107 – 56 – 6,5 (ομόλογα που δεν υπήχθησαν στο κούρεμα) = 49,5 δισ. € που σημαίνει περίπου ποσοστό 13,75% του συνολικού χρέους.

Αυτό είναι το πραγματικό κέρδος της χώρας από το «κούρεμα» αφού τα υπόλοιπα μπορεί να τα γλιτώνει το κράτος αλλά αφαιρούνται από την ελληνική οικονομία και ειδικά αυτά που αφορούν τα ασφαλιστικά ταμεία. Αλλά και τα ποσά που χάνουν οι ξένοι πιστωτές θα τα πάρουν σχεδόν όλα πίσω με την πτώση των τιμών στην πώληση κρατικών επιχειρήσεων που ιδιωτικοποιούνται και οι οποίες θα καταλήξουν στα χέρια τους. Αν μάλιστα τα χρήματα του δανείου δεσμευτούν τελικά σε ειδικό λογαριασμό, το κέρδος για τον λαό είναι μηδαμινό και σε καμία περίπτωση δεν αξίζει τόσες θυσίες.

Συνεπώς το «κούρεμα του χρέους» ήταν μια κολοσσιαία απάτη. Υποτίθεται ότι έγινε για την βιωσιμότητα του χρέους το οποίο «αν όλα πάνε καλά» θα βρίσκεται το 2020 στο 120 % του ΑΕΠ, όσο δηλαδή ήταν το 2009 (μάλιστα, εκ των υστέρων, ο Σόϊμπλε μίλησε για ποσοστό 129 %, η ΕΚΤ για 136 % και το ΔΝΤ για 160 % αν δεν υπάρξει ανάσχεση της ύφεσης, που φυσικά και δεν θα υπάρξει), ενώ ο λαός θα έχει υποστεί μια πραγματική κοινωνική γενοκτονία για πάνω από 10 χρόνια.

Στην Αργεντινή το κούρεμα του χρέους αφορούσε 30 % τους ντόπιους κατόχους ομολόγων, 50 % τους ξένους πιστωτές και 70 % τα κερδοσκοπικά κεφάλαια. Η ελληνική κυβέρνηση κούρεψε την ελληνική οικονομία απεμπολώντας κυριαρχικά της δικαιώματα και εξαθλιώνοντας ολόκληρη την κοινωνία μόνο και μόνο για να μην χάσουν οι ξένοι τοκογλύφοι.

Ακόμα και με βάση τα καπιταλιστικά συναλλακτικά ήθη της ελεύθερης αγοράς, όποιος αναλαμβάνει τεράστια ρίσκα χρηματοδοτώντας διεφθαρμένες και ανίκανες κυβερνήσεις, πρέπει, αν το ρίσκο δεν «του βγει» να χάσει τα λεφτά του. Όμως τώρα οι τράπεζες, οι οποίες τον καιρό της ανάπτυξης έβγαλαν τεράστια κέρδη, σώζονται με κρατικό χρήμα. Ειδικά όσον αφορά τις ελληνικές τράπεζες η κοροϊδία είναι απροκάλυπτη, αφού από το κούρεμα έχασαν περί τα 8,5 δισ. € αλλά παίρνουν για ανακεφαλαιοποίηση 30 – 50 δισ. €, ενώ μάλιστα είχαν ήδη πάρει από την αρχή του 2009 (κυβέρνηση Κ. Καραμανλή) 40 δισ. € σε ρευστό και 80 δισ. € σε εγγυήσεις του Δημοσίου, χωρίς να ρίξουν δεκάρα τσακιστή στην πραγματική οικονομία και μάλιστα παραχωρώντας στο Δημόσιο κοινές μετοχές χωρίς δικαίωμα ψήφου.

Τέλος, πρέπει να σημειωθεί και το εξής: με το κούρεμα του ελληνικού χρέους, πιστωτές της Ελλάδας κατέστησαν πια τα υπόλοιπα κράτη που δάνεισαν και δεν είναι πλέον πιστωτές της οι πάσης φύσεως ιδιώτες κερδοσκόποι, οι τράπεζες, τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα κλπ. Άμεση συνέπεια του γεγονότος αυτού είναι ότι το οικονομικό βάρος μετακυλύεται στους φορολογούμενους των χωρών αυτών προς όφελος βέβαια των Τραπεζών τους που συνεχίζουν να κερδοσκοπούν, ενώ η διαπραγματευτική ικανότητα της χώρας αποδυναμώνεται αφού απέναντί της έχει πια δανειστές-κράτη και όχι τυχάρπαστους ιδιώτες.

Συνέπειες της νέας δανειακής σύμβασης

α) Ύφεση. Για 5η συνεχόμενη χρονιά ή χώρα θα βυθιστεί στην ύφεση (2008: 0,2 %, 2009: 3,2 %, 2010: 3,5 %, 2011: 6,8 %) η οποία για το 2012 υπολογιζόταν στο 4,4% όταν βάσει του Προϋπολογισμού είχε εκτιμηθεί στο 2,8 %, ενώ το πρώτο τρίμηνο του 2012 ανήλθε τελικά σε 6,2 %… Συνεπώς, αθροιστικά η ύφεση θα ξεπεράσει, σε κάθε περίπτωση, το 17 % προσεγγίζοντας ίσως ακόμα και το 19 % (13,5 % έως το 2011). Πρόκειται για την μεγαλύτερη ύφεση στην μεταπολεμική Ευρώπη με εξαίρεση το 44 % της Ρωσίας την περίοδο 1991-2002, η οποία όμως δημιουργήθηκε σε 12 και όχι σε 5 χρόνια ενώ ούτε πραγματική ήταν λόγω της απίστευτης ανάπτυξης της παραοικονομίας που υπήρχε εκεί και η οποία δεν μπορεί να συνυπολογιστεί από τις στατιστικές.

β) Ανεργία. Η επίσημη ανεργία είναι σήμερα στο 21, 7 % (1.070.724), ενώ η πραγματική πρέπει να αγγίζει το 23,5 % (1.200.000 περίπου). Αν υπολογιστεί ότι διεθνώς θεωρείται ότι κάθε άνεργος κουβαλάει 1,8 άτομα, έχουμε περί τα 3,3 εκατομμύρια άτομα κάτω από το όριο της φτώχειας. Υπενθυμίζεται ότι το ρεκόρ ανεργίας της χώρας είναι το 25,9 % της άνοιξης του 1961, όταν και άρχισε το τεράστιο μεταναστευτικό κύμα που οδήγησε 1.250.000 Έλληνες πολίτες στο εξωτερικό.

Με τα δεδομένα αυτά, η εξέλιξη της ανεργίας μπορεί να γίνει ανεξέλεγκτη, παύοντας να έχει γραμμική αλλά σταθερή αύξηση και κάνοντας ένα άλμα προς τα πάνω. Αυτό μπορεί να συμβεί από την στιγμή που το μικροεμπόριο, οι αυτοαπασχολούμενοι και οι μικρές επιχειρήσεις που φυτοζωούν, κλείσουν γονατίζοντας από την πτώση των εσόδων και τους φόρους. Το όριο μιας τέτοιας κατάστασης τοποθετείται κάπου ανάμεσα στο 15 – 17 % του συνολικού πληθυσμού (όχι του ενεργού), δηλαδή, στην περίπτωσή μας κάπου στο 1,7 εκ. Η ελληνική οικονομία ως οικονομία σχετικά μικρής κλίμακας είναι αδύνατο να αντέξει την πρωτοφανή επέλαση της φτώχειας που θα συμπαρασύρει την κατανάλωση, τα φορολογικά έσοδα, τα ασφαλιστικά ταμεία και, τέλος, και το ίδιο το τραπεζικό σύστημα. Το τελευταίο μάλιστα, ήδη άρχισε να κλυδωνίζεται παρά την τεράστια κρατική βοήθεια. Είναι π.χ. ενδεικτικό ότι τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια από 10,8 % τον Δεκέμβριο του 2008, έφτασαν το 13,3 % τον Σεπτέμβριο του 2011 και το 14,5 % τον Ιανουάριο του 2012.

γ) Διάλυση του εργατικού δικαίου και των εργατικών κατακτήσεων 6 δεκαετιών.

δ) Μαρτυρική καθημερινότητα που θα εκφραστεί σε εκατομμύρια μικρές ατομικές και οικογενειακές τραγωδίες, ραγδαία αυξανόμενες με το πέρασμα του χρόνου και το βάθεμα της κρίσης.

ε) Τελική διόγκωση του χρέους για τη αποφυγή της οποίας υποτίθεται ότι γίνονται όλες οι θυσίες. Ο υφεσιακός χαρακτήρας οδηγεί σε κατάρρευση της συνολικής οικονομίας. Η συνεχής μείωση μισθών και συντάξεων, κοινωνικών δαπανών και δημοσίων επενδύσεων και η επιβολή ολοένα και βαρύτερων φόρων πλήττει τα εισοδήματα της τεράστιας πλειοψηφίας του κόσμου, καταβαραθρώνοντας την κατανάλωση, μειώνοντας τα φορολογικά έσοδα από άμεσους και έμμεσους φόρους, με αποτέλεσμα την νέα μείωση μισθών και συντάξεων και κοινωνικών δαπανών, την επιβολή ακόμη βαρύτερων φόρων κ.ο.κ., βάζοντας την οικονομία σε έναν υφεσιακό φαύλο κύκλο.

Συμπέρασμα

Στην βαθιά ανορθολογικότητα του Νεοφιλελευθερισμού έχουμε αναφερθεί κατ’ επανάληψη, όπως και στο ότι, κατά την άποψή μας ο σύγχρονος καπιταλισμός τύπου καζίνο, ούτε να σωθεί μπορεί με επιστροφή σε αναπτυξιακά μοντέλα κεινσιανικού τύπου, ούτε λειτουργεί βάσει ενός γενικού μακροπρόθεσμου σχεδίου με καθορισμένους στόχους, αλλά αντίθετα, χαρακτηρίζεται από μια τακτική του «βλέποντας και κάνοντας» και μια λογική του «ο σώζων εαυτόν σωθήτω». Επίσης έχουμε κατ’ επανάληψη τοποθετηθεί όσον αφορά τις θεωρίες συνωμοσίας που στις μέρες μας έχουν την τιμητική τους και δεν σκοπεύουμε να επεκταθούμε περαιτέρω.

Η ανάρτηση αυτή σκοπό είχε να καταδείξει τον ψεύτικο δίλημμα που τίθεται εν όψει των εκλογών: «εντός ευρωζώνης και Ε.Ε. τηρώντας τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την δανειακή σύμβαση ή καταστροφή και αφανισμός ;». Το δίλημμα αυτό είναι πέρα για πέρα πλαστό για να μην πούμε κωμικό. Η ολοκληρωτική καταστροφή της ελληνικής κοινωνίας έχει σχεδόν συντελεστεί και θα ολοκληρωθεί σύντομα αν συνεχιστούν οι πολιτικές αυτές που περιγράψαμε παραπάνω.

Η μόνη ελπίδα για την κοινωνία είναι η αλλαγή πλεύσης, μέσα από την ενεργό και διαρκή αντίσταση, την αυτο-οργάνωση, την ανάδειξη νέων προταγμάτων και την πολιτική δράση που θα δημιουργήσει τις συνθήκες για διαρκή κοινωνική επανάσταση.

Υπάρχει ένα μαύρο μπλοκ ανθρώπων που φορούν γραβάτες και ακριβά κοστούμια, (ΠΑ.ΣΟ.Κ., Ν.Δ., Μπακογιάννη, Μάνος, Τζίμερος) πίσω από το οποίο στοιχίζεται όλος ο παγκόσμιος καπιταλισμός, οι ελίτ και τα κυρίαρχα στρώματα. Αυτό το μπλοκ προκειμένου να κρατηθεί στην εξουσία, δίνει έναν λυσσαλέο αγώνα, κινδυνολογώντας και προπαγανδίζοντας μέσω των δικών του ΜΜΕ, χωρίς να διστάζει ούτε να απειλεί, ούτε να προσπαθεί να πανικοβάλει τον κόσμο• χωρίς καν να ντρέπεται να υποστηρίζει ανόητες οικονομίστικες θεωρίες που στην πράξη έχουν αποδειχτεί απόλυτα καταστροφικές.

Υπάρχει και ένα κομμάτι ακροδεξιών συνωμοσιολόγων ή νεοναζί που είναι γέννημα της αδιέξοδης πολιτικής τους και της πλήρους επικράτησης ενός φαντασιακού που πια όχι μόνο δεν φουσκώνει τα μυαλά με πλαστές επιθυμίες αλλά δεν γεμίζει ούτε το στομάχι.

Όλοι αυτοί, πρέπει να εμποδιστούν από την κοινωνία την ίδια, αν φυσικά υποθέσουμε ότι έχει αποκτήσει συναίσθηση του κινδύνου και αν έχει έστω το ένστικτο της αυτοσυντήρησης.

Από την άλλη πλευρά, αν κάποιοι πιστεύουν ότι μπορούν να τα καταφέρουν μέσω της κοινοβουλευτικής οδού, δεν έχουν παρά να το αποδείξουν.

Εμείς, από την πλευρά μας, και ενόψει των δεύτερων εκλογών, θα επιμείνουμε στα λόγια του Buenaventura Durruti: «Όποιος ψηφίσει και δεν προετοιμάσει την κοινωνική επανάσταση είναι για εμάς βλαβερός, αλλά το ίδιο βλαβερός είναι και όποιος απόσχει από τις εκλογές και δεν προετοιμάσει την κοινωνική επανάσταση», έχοντας την πεποίθηση πως ο καθένας χωριστά και όλοι μαζί πρέπει να βάλουμε τέλος σ’ αυτό τον εφιάλτη, προσπαθώντας για την δημιουργία μιας όσο το δυνατόν πιο ελευθεριακής κοινωνίας.

Η λιτότητα, η φτώχεια και η εξαθλίωση, η πολιτική απάθεια ή η (δια)στροφή της πολιτικής σε ολοκληρωτικά ιδεολογήματα μπορούν και πρέπει να εμποδιστούν από όλους εμάς, από την ίδια την κοινωνία. Φαίνεται πως είμαστε μπροστά σε μια ιστορική ευκαιρία να αναδείξουμε το πρόταγμα της ατομικής και συλλογικής αυτονομίας, ειδικά αν αναλογιστούμε ότι παρόμοια προβλήματα με τα δικά μας αντιμετωπίζουν οι Ισπανοί, οι Ιταλοί, οι Πορτογάλοι, οι Ιρλανδοί και προσεχώς και πάρα πολλοί άλλοι λαοί.

Τμήμα του κειμένου στα ισπανικά, μέρος πρώτο, μέρος δεύτερο, μέρος τρίτο, μέρος τέταρτο.

Ian Delta - eagainst.com

Συνέχεια...

Σκέψεις για την ταξική και κοινωνική αυτοδιεύθυνση

Posted: by παντιγέρα in
0
Αλήθεια ποιο είναι το όραμα μας για το κόσμο που θέλουμε; Είναι άραγε αρκετές οι ατομικές αφηγήσεις που κουβαλάμε στα καφενεία, τα bar και τις πλατείες; Kαι αν όντως πιστεύουμε ότι ένας άλλος κόσμος είναι εφικτός, τότε πως μπορεί αυτός ο κόσμος να πραγματωθεί στο τώρα, από μια σύνθεση αέναων προσωπικών αφηγήσεων; Αυτό άραγε δεν είναι καθαρός φιλελευθερισμός; Άραγε πόσο συχνά αναστοχαζόμαστε τι σημαίνει πραγματικά να θέλουμε “τη καταστροφή του υπάρχοντος;”

Πόσο θα “ξεβόλευε” εμάς τους ίδιους μια “κοινωνική επανάσταση”; Δεν γράφω αυτές τις γραμμές για να προτάξω την δικιά μου έτοιμη λύση για τα πάντα-όλα. Δεν είμαι σίγουρος αν θα καταφέρω να τελειώσω ότι γράφω χωρίς να γίνω γραφικός.

Πάντως είναι σίγουρο ότι προς το παρόν αυτό που ονομάζουμε ελευθεριακός, αναρχικός χώρος στην Ελλάδα, παρότι γιγαντώθηκε, χτυπήθηκε, μάτωσε και φυλακίστηκε για τα τελευταία 40 χρόνια, δεν φαίνεται, προς το παρόν, να μπορεί να οργανώσει αυτό το κάτι περισσότερο. Ιδίως σε αυτή τη χρονική συγκυρία που οι αυταπάτες του κόσμου για μια επιστροφή στην κανονικότητα, εξαργυρώνονται είτε από την νέου τύπου σοσιαλδημοκρατία, είτε από τον απροκάλυπτο ναζισμό και την σοβινιστική λαϊκίστικη ακροδεξιά.

Δεν θέλω να μηδενίσω κανέναν και καμιά. Απλά γράφω για πράγματα που το τελευταίο καιρό ακούγονται στις συνελεύσεις, συζητιούνται στα καφενεία και στις παρέες, αλλά φαίνεται ότι υπάρχει μια δομική αδυναμία να προχωρήσουν από το επίπεδο της ανησυχίας, στο επίπεδο της αλλαγής της υλικής πραγματικότητας.

Όπως είπε και ένας σύντροφος επισκέπτης στη χώρα μας: “φαίνεται ότι ο καπιταλισμός κλυδωνίζεται για τα καλά, μόνο που έχει καταφέρει να πείσει τους πάντες ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση.”



Ποια είναι η μεγάλη δύναμη του αναρχισμού; Η πραγματική ζωή, η καθημερινότητα.

Δεν είναι ούτε ο επιμελητηριακός σχεδιασμός από τα πάνω, ούτε η κατανόηση του “λαού”, ούτε τα ωραία λόγια. Δεν είναι η ανάγκη να έχουμε κάποια εξουσία να “σκύψει πάνω στα προβλήματα μας”, αλλά η προσπάθεια και το όραμα να σηκώσουμε όλοι τα κεφάλια μας και να αντικρίσουμε ο ένας τον άλλο. Είναι ότι προτάσσει έναν διαφορετικό τρόπο οργάνωσης των κοινωνικών σχέσεων στη βάση της κατάργησης κάθε είδους σχέσης που είναι βασισμένη στον καταναγκασμό και τη βία. Είτε είναι ο καπιταλισμός, είτε η πατριαρχία. είτε..είτε..

Δεν είναι μια ουτοπία. Είναι μια πρόταση για το τώρα, για τις ζωές μας, για την ευτοπία.

Μεγάλα λόγια; Δεν νομίζω. Μήπως έχουμε κάπου πέσει στο λούκι που μας έσκαψε ο καπιταλισμός για δεκαετίες; Γιατί δεν μπορούμε να αρθρώσουμε μια μεγάλη αφήγηση, έναν κατανοητό λόγο και μια επαναστατική πράξη; Για κάτσε βρε αδελφέ. Τόσο δύσκολο είναι ; Μερικές προσωπικές σκέψεις και προτάσεις με την ελπίδα να συνεισφέρω από τη μεριά μου στον όποιο διάλογο. Κάθε κριτική απαραίτητη.



Θα προσπαθήσω να τα γράψω όπως τα σκέφτομαι και τα έχω στο μυαλό μου για να μην τα χάνω.



Τι χρειάζεται ο άνθρωπος για να ζήσει εν έτη 2012;



1. Στέγαση.
2. Σίτιση.
3. Υγειονομική περίθαλψη.
4. Γνώση.
5. Ενέργεια.




Επίσης για το καθένα από τα παραπάνω χρειάζεται η μεταφορά της ύλης. Δηλαδή οι μεταφορές. Και η μεταφορά της πληροφορίας. Δηλαδή οι επικοινωνίες.



Με βάση όλη την ιστορική εμπειρία του προηγούμενου αιώνα και ιδίως του δεύτερου μισού, όλα τα παραπάνω έχουν τις επιπτώσεις τους σε αυτό που ονομάζουμε γενικά περιβάλλον. Άρα σε όλα τα παραπάνω πρέπει να υπάρχει πάντα ο προσανατολισμός των αποφάσεων και των τεχνολογιών στην προστασία του περιβάλλοντος.



Ποιοι λοιπόν παίρνουν τις αποφάσεις; Κάποιοι κουστουμαρισμένοι τύποι σε γραφεία με κλειστές πόρτες που δεν μαθαίνουμε τι είπαν ποτέ και ας είναι “δικοί μας αντιπρόσωποι” “δημοκρατικά εκλεγμένοι”; Όχι.



Η τάξη μας, η εργατική τάξη, οι άνεργοι, οι επισφαλείς, γυναίκες, νεολαίοι, ηλικιωμένοι, ΑΜΕΑ, οι μετανάστες εργάτες, όλοι εμείς, αποφασίζουμε καταρχήν ποιες είναι οι ερωτήσεις που πραγματικά μας αφορούν και ανάλογα εμείς οι ίδιοι δίνουμε τις απαντήσεις. Αυτή είναι η ιδέα της Αυτοδιεύθυνσης.





Θεωρώ λοιπόν πως αν θέλουμε να μιλάμε για Κοινωνική Επανάσταση, οι στρατηγικές μας και οι τακτικές που εφαρμόζουμε στον αγώνα μας, ταξικό και κοινωνικό, θα πρέπει να έχουν ως στόχο την αμφισβήτηση τριών ειδών(και κάθε είδους) ιδιοκτησίας σε όλους τους “τομείς” του ανθρώπινου ζητήματος που αναφέρθηκαν πιο πάνω :



1. Την ιδιοκτησία γης.

2. Την ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής.

3. Την πνευματική ιδιοκτησία.



Θα πρέπει να στοχεύουν επίσης στη συμμετοχή όσο γίνεται περισσότερων ανθρώπων στις δομές, διαδικασίες και δράσεις, είτε αυτοί αισθάνονται “αναρχικοί” είτε όχι, δημιουργώντας στο “εδώ και τώρα” την απεικόνιση της αυτοδιευθυνόμενης κοινωνίας που οραματιζόμαστε ως μια πραγματική δύναμη και ως “νέο παράδειγμα’΄ ενάντια στο Κεφάλαιο, το Κράτος και τις διάφορες μορφές εξουσίας. Όχι “μεταβατατικά” στάδια, όχι “δικτατορίες του προλεταριάτου”, “όχι νέες δέσμες φιλολαϊκών ή αντεργατικών μέτρων”.



Η κοινωνική επανάσταση δεν θα γίνει μόνο από αναρχικούς, δεν έγινε ποτέ. Απαραίτητο λοιπόν είναι να φτιάχνονται και δομές “υποδοχής”-οργάνωσης ανθρώπων που μπορεί να μην αισθάνονται ή δηλώνουν “πούροι αναρχικοί”. Δεν μας ενδιαφέρει η ιδεολογική καθαρότητα αλλά βέβαια δεν θα κάνουμε πίσω στις αξίες μας και σε όσα μαθαίνουμε από την ιστορία των προγόνων συντρόφων μας. Πρέπει να ανοίξουμε δρόμο μέσα από την ετερονομία μας. Αυτός ο δρόμος ανοίγει με ειλικρίνεια και συμμετοχή, όχι με μισά λόγια, ούτε με υποχωρήσεις δια παντός.



Η υπόθεση της κοινωνικής επανάστασης προϋποθέτει συμμαχίες και διάλογο. Αυτές πρέπει να αναζητηθούν στα κοινωνικά στρώματα που πλήττονται όχι μόνο από την επέλαση της καπιταλιστικής κρίσης αλλά και από τις ιδεολογίες που επιστρατεύονται για να τους κάνουν να βγάλουν το σκασμό. Πρόσφατο παράδειγμα η ρίψη στο Γκάζι, από ναζί, φέιγ-βολάν που απειλούσαν ότι “μετά τους μετανάστες έχετε εσείς σειρά” εννοώντας τον γκέι κόσμο που συχνάζει στη περιοχή. Υπάρχει μια “δημιουργική τάξη” για παράδειγμα, η οποία είτε κινείται στο lifestyle και τις ατομικές επιλογές είτε απλά δεν συμμετέχει με όρους απάθειας. Κανένας δεν περισσεύει, “κανένας δεν θα είναι ασφαλής”. Κανέναν δεν θέλουμε να σώσουμε ως αναρχικοί εργάτες και εργαζόμενοι. Όμως ο σεχταρισμός είτε είναι ιδεολογικός είτε “αισθητικός” απλά δεν προχωρά την υπόθεση.



Ο αναρχισμός είναι μια θεωρία ατελής, μια θεωρία σε “διαδικασία”. Το ίδιο θα πρέπει να είναι και ο αναστοχασμός για τη στρατηγική του, δηλαδή το σύνολο των επιμέρους τακτικών που εφαρμόζονται για την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων.



Μια από τις τακτικές που δεν έχει εφαρμοσθεί μαζικά στον ελλαδικό χώρο και φυσικά με συγκεκριμένη στόχευση, είναι η Πολιτική Ανυπακοή. Το τελευταίο χρόνο ζήσαμε δυο εκπληκτικά παραδείγματα αυθεντικής, αυθόρμητης Πολιτικής Ανυπακοής. Από τη μια ζήσαμε την θέληση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων να μην θέλουν να φύγουν από τη περιοχή περιμετρικά του Συντάγματος παρά τον χημικό πόλεμο, τους ξυλοδαρμούς και τους βασανισμούς και τις επιθέσεις με μοτοσυκλέτες από την αστυνομία της Ελληνικής Δημοκρατίας. Και το έκαναν είτε επιλέγοντας απλά να μείνουν στο σημείο, είτε επιτιθέμενοι με τη σειρά τους, για προστατευθούν από το Κράτος.

Από την άλλη σε επίπεδο γειτονιάς είχαμε τη περίπτωση του κατειλημμένου κοινωνικού χώρου Κ*ΒΟΞ στα Εξάρχεια, την εισβολή και σφράγιση του από την αστυνομία. Τους πήρε 6 ώρες να σφραγίσουν το χώρο και μόνο 28 λεπτά πήρε σε συντρόφους-ες και γείτονες να τον ξανανοίξουν, με τον φόβο πάντα να επέμβουν ξανά τα ΜΑΤ στη γειτονιά.



Γιατί αυτή είναι η Πολιτική Ανυπακοή. Δεν είναι εκείνο το ομιχλώδες ιδεολογικό συνονθύλευμα περί “μη-βίας” και “πολιτισμένων διαμαρτυριών” για το οποίο μας μιλάνε διάφοροι επαγγελματίες των κινημάτων και του αριστερού οριενταλισμού του τύπου: “καλά κάνουν στο Μεξικό αλλά εδώ είναι αλλιώς” . Αλλά είναι η πρακτική του να στρέφεις τη βία του Κράτους και των μηχανισμών επάνω σου. Πολιτική Ανυπακοή δεν σημαίνει “κάνω τον καλό διαδηλωτή για να μην συλληφθώ” αλλά “επιδιώκω ακόμα και να συλληφθώ για να αναδείξω την ίδια τη βία των θεσμών Κράτους και Κεφαλαίου”. Η Πολιτική Ανυπακοή είναι βίαιη και καλά κάνει. Η ιδεολογία της “μη-βίας” γενικώς και αορίστως -και επί παντός επιστητού-, προστατεύει το Κράτος για λογαριασμό εκείνων που το βλέπουν ως λάφυρο-εργαλείο.



Η Πολιτική Ανυπακοή δεν αποκλείει την εξέγερση, ούτε την απεργία. Είναι βασικό στοιχείο και των δύο.



Από “απεργίες” χορτάσαμε τα τελευταία χρόνια. Από απεργίες με αποκλεισμούς δρόμων, εργοστασίων και χώρων εργασίας όμως δεν τα πάμε καλά. Όταν μιλάμε για απεργία εννοούμε το σταμάτημα της παραγωγής, την περιφρούρηση από απεργοσπάστες, την συλλογική αντίσταση στην εργοδοτική τρομοκρατία.

Η ΓΣΕΕ μας τέλειωσε. Από το να περιφέρουμε το πτώμα της κάθε τόσο σε προδιαγεγραμένες πορείες με κατάληξη την ανθρωποφάκα της πλατείας Συντάγματος, είναι καιρός να δούμε τι πρέπει πραγματικά να γίνει.

Οργανωτική διάσπαση από τη ΓΣΕΕ είναι ο απώτερος στόχος που πρέπει να θέτει κάθε ελευθεριακός,αναρχικός ή συνειδητοποιημένος εργαζόμενος, στο σωματείο που συμμετέχει και φυσικά στο χώρο δουλειάς του.

Το να κάνεις συνδικαλισμό αυτή τη στιγμή είναι ότι πιο δύσκολο, μιας και για αμέτρητα χρόνια η ΓΣΕΕ άφησε επί της ουσίας μόνο του τον κόσμο στον ιδιωτικό τομέα, όπου οι ατομικές λογικές και πρακτικές φέρνουν απογοήτευση ή ακόμα και την απόλυση σε όσους θα ήθελαν να δράσουν προς την κατεύθυνση της συνδικαλιστικής δράσης.

Η μάχη με την λογική “πουλάω τον εαυτό μου” είναι μια από τις πιο δύσκολες και μπορεί να δοθεί μόνο στο χώρο δουλειάς. Μακάρι να φτάσουμε σε ένα σημείο όπου θα είμαστε έτοιμοι να μιλήσουμε για την ομοσπονδοποίηση αναρχοσυνδικαλιστικών, επαναστατικών σωματείων και την προετοιμασία της Γενικής Απεργίας Διαρκείας.



Για να κλείνω λοιπόν θεωρώ πως είτε πρόκειται για τα συνδικάτα είτε για τις γειτονιές, η μάχη που πρέπει να δοθεί είναι μάχη επαφής και συνομιλίας με κόσμο που δεν είναι αναρχικοί ή μπορεί και να μην ξέρουν καν τι είναι ο αναρχοσυνδικαλισμός ή η αναρχία, ή ακόμα και τα σωματεία. Στην εποχή που ψηφοφόροι τη μια το ρίχνουν ΣΥΡΙΖΑ και την άλλη Χρυσή Αυγή, το να είμαστε συγκεκριμένοι και να επικοινωνούμε τις θέσεις μας, είναι ένα από τα κύρια ζητούμενα. Αυτό όμως δεν μπορεί να γίνει χωρίς -έστω κάποιοι από εμάς- να λέμε “τα ίδια”. Αυτό προϋποθέτει πολιτικό κοινό πλαίσιο και κάποιο επίπεδο συμφωνιών. Και γιατί όχι, μια μεγάλη αφήγηση. Την αφήγηση της “επιστροφής των καταπιεσμένων στην Ιστορία.”



θέλω να ελπίζω ότι η συζήτηση που έχει ανοίξει το τελευταίο καιρό θα συνεχιστεί ώστε σύντομα να έχουμε την παραγωγή κάποιων κοινών θέσεων και προταγματικού λόγου από συλλογικότητες από όλη την Ελλάδα. Δεν χρειάζεται να είμαστε όλοι φίλοι ή αγαπημένοι(αν και είναι σαφώς πιο ξεκούραστο) ούτε βέβαια να γίνουμε όλοι μια μεγάλη συλλογικότητα. Αυτό που χρειάζεται είναι να προχωρήσουμε την υπόθεση της Κοινωνικής Επανάστασης με συγκεκριμένο, διακριτό και σαφή τρόπο. Τόσο απλά , τόσο δύσκολα, αλλά και τόσο όμορφα.


risinggalaxy

Συνέχεια...

Εκλογές & Κίνημα

Posted: by παντιγέρα in
0
Αν οι εκλογές μπορούσαν να αλλάξουν τα πράγματα, θα ήταν παράνομες. Κάτι άλλο άλλαζε και αλλάζει τα πράγματα. Οι συσχετισμοί δύναμης, που αποτυπώνονται μέσα στην κοινωνία αλλά και σε κεντρικό πολιτικό επίπεδο, δεν είναι αποτέλεσμα λογομαχιών στα έδρανα της Βουλής αλλά άμεση συνέπεια της δράσης ή της απουσίας των μαζικών κοινωνικών κινημάτων. Στο μέτρο που οι καταπιεζόμενοι οργανώνονται και αντιστέκονται απέναντι στο σύστημα κυριαρχίας από όλο και καλύτερες θέσεις, η πλάστιγγα του κοινωνικού ανταγωνισμού τίθεται υπό διαρκή επαναδιαπραγμάτευση. Στο μέτρο που ολόκληρα κοινωνικά κομμάτια αμφισβητούν έμπρακτα τις σχέσεις ιεραρχίας και εκμετάλλευσης του καπιταλισμού και γεννούν νέους τρόπους ζωής μέσα από την άμεση δράση, ένας ριζοσπαστικός μετασχηματισμός της κοινωνίας γίνεται όλο και πιο ορατός. Σε αυτό το πλαίσιο δεν είναι οι εκλογές που αλλάζουν τις ζωές μας αλλά εμείς οι ίδιοι από τη στιγμή που παίρνουμε τα πράγματα στα χέρια μας.

Οι εκλογές όμως δεν παύουν να αποτελούν μία πολιτική διαδικασία, που αποτυπώνει τους συσχετισμούς δύναμης σε μία δεδομένη χρονική στιγμή.

Και οι πρόσφατες εκλογές χωρίς αμφιβολία ανέτρεψαν, τουλάχιστον ως προς τη μορφή του, ολόκληρο το πολιτικό οικοδόμημα της μεταπολίτευσης. Μία μονόπλευρη οικονομιστική ανάλυση του αποτελέσματος των εκλογών θα μπορούσε να ανάγει τις αιτίες της ανατροπής αποκλειστικά και μόνο στην οικονομική κρίση. Σε μία καθαρή ματιά από τη σκοπιά των “από κάτω” του κοινωνικού ανταγωνισμού η εκλογική αυτή ανατροπή δεν είναι παρά η αποτύπωση των καινούργιων συσχετισμών δύναμης, που κατάφεραν να δημιουργήσουν τα μαζικά κοινωνικά κινήματα από τον Δεκέμβρη του 2008 και έπειτα. Δεν είναι λοιπόν ο αδύναμος οργανωτικά ΣΥΡΙΖΑ ή οι Ανεξάρτητοι Έλληνες του Facebook, που δημιούργησαν το ρεύμα φυγής από τα κόμματα εξουσίας και συγκρότησαν όρους ανατροπής του πολιτικού συστήματος. Είναι το φοιτητικό κίνημα του άρθρου 16, που έδωσε μία ολόκληρη γενιά αγωνιστών μέσα από τα πανεπιστήμια. Είναι η ρωγμή του Δεκέμβρη του ’08, που απονομιμοποίησε πλήρως το σύστημα εξουσίας και το κατέστησε γυμνό μπροστά στην κοινωνία. Είναι τα παλλιροϊκά κύματα της εξέγερσης αυτής που από τότε και έπειτα δονούν συθέμελα τα δίκτυα εξουσίας της μεταπολίτευσης. Είναι το κίνημα των πλατειών, που επανακατέλαβε και επανανοηματοδότησε τον δημόσιο χώρο, στέλνοντας πανκοινωνικό μήνυμα χειραφέτησης και δίψας για άμεση δημοκρατία κόντρα σε κράτος/κεφάλαιο. Είναι η πλημμυρίδα των λαϊκών συνελεύσεων, των ελεύθερων κοινωνικών χώρων, της επανάστασης στην καθημερινή ζωή, που αποτελεί το αντίπαλο δέος στην κυριαρχία. Επειδή ακριβώς η κατάσταση έχει έτσι, για πρώτη φορά οι τελευταίες εκλογές δεν στάθηκαν όπλο ικανό για τη νομιμοποίηση των κυρίαρχων επιλογών και την παθητικοποίηση των ανθρώπων. Αντίθετα, απονομιμοποίησαν περαιτέρω το σύστημα και θα λειτουργήσουν ελάχιστα στην κατεύθυνση της ανάσχεσης των κινημάτων.

Έχουμε καιρό τώρα διαλέξει μεριά. Είμαστε ανεπιστρεπτί με τα μαζικά κινήματα, που παλεύουν για την κοινωνική απελευθέρωση. Με την κατάργηση της ταυτοτικής ιδεολογίας καθώς και των λογικών της πρωτοπορίας και της ανάθεσης μπορούμε να διαχύσουμε τα κινήματά μας σε όλη την κοινωνία. Χτίζοντας κοινότητες και δομές/δικτυώσεις αγώνα μπορούμε να δημιουργήσουμε το μέλλον. Κατανοώντας τη θέση μας στον κοινωνικό ανταγωνισμό και την ευθύνη που αυτή συνεπάγεται μπορούμε να ωριμάσουμε μέσα από τους αγώνες και να φέρουμε την ανατροπή. Έτσι, θα πρέπει να επανατοποθετήσουμε απέναντί μας το δίλημμα εκλογές ή κίνημα στη σωστή του βάση : μία ζωή ετεροκαθορισμός και υπό κυριαρχία ή άνοιγμα εναλλακτικού δρόμου για όλη την κοινωνία.

Πηγή: inlovewithlife.wordpress.com


Συνέχεια...

Μετάβαση στην ελευθεριακή παιδεία

Posted: by παντιγέρα in
0
Έχουμε συνηθίσει να διαβάζουμε άρθρα σχετικά με το πόσο αναποτελεσματικό είναι το εκπαιδευτικό σύστημα στην Ελλάδα, το πόσο συγκεντρωτικά και γραφειοκρατικά λειτουργεί, το πόσο ενθαρρύνει την αποστήθιση και αδιαφορεί για την κριτική σκέψη. Όλες αυτές οι αναλύσεις που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως παιδαγωγικός ρεφορμισμός φαντάζουν ευφυολογήματα σήμερα, τη στιγμή που τις πόρτες τους έκλεισαν οριστικά 1.056 σχολεία και συγχωνεύτηκαν 1.933, με το ¼ των μαθητών να φοιτά σε τμήματα με περισσότερους από 26 μαθητές, με τα σχολικά βιβλία να φθάνουν σε μορφή dvd και την υπουργό να προχωρά με τη βοήθεια των ΜΜΕ σε τρομοκράτηση μαθητών και φοιτητών που κατέλαβαν σχολεία και σχολές. Σήμερα που ο μισθός του εκπαιδευτικού ορίστηκε στα 570 ευρώ με μέγιστες απολαβές, έπειτα από 35 χρόνια, τα 1.371 ευρώ…

Σήμερα είναι η ώρα να αναλογιστούμε κατά πόσον μπορούμε να συνεχίσουμε να αποδεχόμαστε ένα σύστημα εκπαίδευσης που λειτουργεί, ακριβώς, ως κλειστό σύστημα και όχι ως ζωντανός οργανισμός. Κατά πόσον μπορούμε να δεχθούμε την εκπαίδευση ως προιόν, ως προετοιμασία για την εργασία, ως προστάδιο της υποταγής για την επιβίωση. Αμφισβητώντας την εκπαίδευση, αμφισβητούμε τη φύση της εργασίας, καθώς μέσα στο υπάρχων σύστημα δεν μπορούμε να δούμε το ένα χωριστά από το άλλο. Αποφεύγοντας την επέκταση σε άλλα τμήματα της κοινωνικής οργάνωσης, θα επιχειρήσουμε να επεξεργαστούμε προτάσεις για την κατάργηση του υπάρχοντος σχολείου και το πέρασμα σε μια ελευθεριακή παιδεία. Σκοπός μας δεν είναι μια ουτοπική παρουσίαση δογματικών αρχών και θέσεων, αλλά μια συζήτηση σχετικά με το ανοιχτό πλαίσιο μέσα στο οποίο θα μπορέσει να κινηθεί η εκπαιδευτική πράξη.

Σημεία προβληματισμού

Το σχολείο δεν αποτελεί ένα απομονωμένο κομμάτι της κοινωνικής οργάνωσης μέσα από το οποίο μπορεί να διαπλαστεί ο άνθρωπος του μέλλοντος, αλλά ένα μέρος αυτής της κοινωνίας, ένα καθρέφτη της, ένα μικρόκοσμο στον οποίο αναπαράγoνται οι κοινωνικές σχέσεις. Οπότε, δεν μπορούμε να μιλήσουμε για ένα ιδεατό σχολείο σε μια μη ιδεατή κοινωνία και θα προσπαθήσουμε να θέσουμε τις βάσεις του πάνω στο υπαρκτό και όχι στο φανταστικό. Είναι φανερό, βέβαια, ότι δεν μπορούμε να αγγίξουμε τα προβλήματα ενός τόσο πολυδιάστατου θεσμού μόνο με την ψυχρή λογική, επιστημονικά, αδιάφορα, “αντικειμενικά”, χωρίς να κινδυνέψουμε να βουλιάξουμε σε ένα στείρο τεχνοκρατισμό, σε μια τυφλή υπεραπλούστευση της πραγματικότητας. Οι στατιστικές καταγράφουν αποσπασματικά το παρελθόν και τα προγράμματα δεν προβλέπουν το μέλλον, αδυνατούν να απεικονίσουν την πολυσυνθετότητα του σημερινού σχολείου, απλώς καταγράφουν την αποτυχία του να ανταποκριθεί στις επιθυμίες, τα ενδιαφέροντα και τις ανάγκες των παιδιών και των νέων.

Πρέπει λοιπόν να λάβουμε υπόψη το ότι οι εκπαιδευτικοί που αναλαμβάνουν στην περίπτωση μας βοηθητικό ρόλο στην κοινωνικοποίηση και αγωγή των αναπτυσσόμενων ανθρώπων έχουν διαμορφώσει την προσωπικότητα τους, σε μια κοινωνία ανταγωνισμού, ατομικισμού, ιδιοτέλειας και ευθυνοφοβίας. Μπορούν οι εκπαιδευτικοί αυτοί να λειτουργήσουν αυτόνομα, αναλαμβάνοντας το έργο μιας εντελώς διαφορετικής παιδαγωγικής διαδικασίας, δίχως τις οδηγίες που είχαν συνηθίσει να παίρνουν μέσα από τα αναλυτικά προγράμματα του υπουργείου; Κρίνεται αμφίβολο, αν και στα Παιδαγωγικά Τμήματα προκρίνεται γενικά η μέθοδος της ομαδοσυνεργατικής και μαθητοκεντρικής διδασκαλίας. Παρ’ όλα αυτά, εφόσον σκοπεύουμε σε μια κοινωνία αυτόνομη, οφείλουμε να εμπιστευτούμε τις δυνατότητες του ανθρώπου και δη των εκπαιδευτικών.

Ένα άλλο σημείο προβληματισμού θα αποτελούσαν οι ίδιοι οι μαθητές, οι οποίοι μέχρι τα 6 τους χρόνια κοινωνικοποιούνται στο οικογενειακό τους περιβάλλον, το οποίο δεν είναι δυνατό, αλλά ούτε και ευκταίο να ελεγχθεί. Τα παιδιά, όμως, ανήκουν στους γονείς τους ή στον εαυτό τους; Έχει άραγε, το ιερό δικαίωμα ο γονιός να διαπλάθει το παιδί του όπως αυτός επιθυμεί, ή θα ήταν προτιμότερο να δώσει την ευκαιρία στο παιδί να κοινωνικοποιείται και να αλληλεπιδρά μέσα σε μια τοπική συλλογικότητα αναπτυσσόμενων ανθρώπων, στην οποία θα προσφέρονται όλα τα επιστημονικώς κατάλληλα ερεθίσματα; Να ξεκαθαρίσουμε πως δεν μιλάμε για απομάκρυνση του παιδιού από την εστία της οικογένειας, αλλά για το δικαίωμα του παιδιού στο συλλογικό παιχνίδι, την ανακαλυπτική γνώση, την κοινωνική μάθηση από τα πρώτα κιόλας χρόνια της ζωής του.

Όσον αφορά το σχολικό κτίριο, με το οποίο έχουμε συνδέσει την έννοια “σχολείο”, αυτό θα έπρεπε να γκρεμιστεί απ’ τα θεμέλια και να χτιστεί απ’ την αρχή, πάνω σε νέες βάσεις. Σήμερα, βλέπουμε ομοιόμορφα κτίρια, με ομοιόμορφες ορθογώνιες αίθουσες, ιεραρχικά (με βάση την ηλικία) ταξινομημένες, περιφραγμένα με σιδερένια κάγκελα, θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως κτίρια καταναγκαστικής αγωγής. Δεν μπορούμε ν’ αποκηρύξουμε την αναγκαιότητα σχολικών κτιρίων, μπορούμε όμως να επισημάνουμε την ανάγκη σύνδεσης του κτιρίου με τη ζωή των παιδιών, αφήνοντας την τοπική κουλτούρα, τις τοπικές ιδιαιτερότητες, καθώς και τους ανθρώπους που ζουν στην περιοχή να εισέλθουν και να συνδιαμορφώσουν το σχολικό χώρο, που αποτελεί απλά μια βάση μάθησης και όχι την εστία της μάθησης.

Και περνάμε στο βασικότερο στοιχείο, που είναι η ίδια η εκπαιδευτική πράξη, αποσυνδεδεμένη από την εργασία. Καταρχάς, ποιός θα ήταν ο στόχος της; Η αυτονομία του αναπτυσσόμενου ανθρώπου, έτσι ώστε αυτός να καταστεί ικανός να δρα και να σκέφτεται όπως ο ίδιος επιλέγει, και όχι όπως ετερόνομοι θεσμοί του υποδεικνύουν. Η σφαιρική ανάπτυξη της προσωπικότητας και των ικανοτήτων- τόσο των νοητικών όσο και των πρακτικών-, ώστε να είναι ο κάθε πολίτης σε θέση να παίρνει μέρος στις συλλογικές διαδικασίες μιας διαρκούς αυτοθέσμισης της κοινωνίας.Παράλληλα, η παροχή των γνώσεων εκείνων, που ταιριάζουν στα ενδιαφέροντα του καθενός ξεχωριστά, στις ανάγκες του και στο επίπεδο της ανάπτυξης του. Αυτό δεν είναι δυνατό να επιτευχθεί μέσω ενός αναλυτικού προγράμματος (όπως το σημερινό) που απαιτεί από όλους τα ίδια, διδάσκει σε όλους τα ίδια, αξιολογεί θετικά μόνο τις συμπεριφορές που ταιριάζουν με την κυρίαρχη κουλτούρα και περιθωριοποιεί το διαφορετικό. Αντιθέτως, η παιδεία οφείλει να μετατραπεί από συνταγολόγιο, σε ανοιχτό πεδίο ανατροφοδότησης μεταξύ ανθρώπου, τόπου και χρόνου, να συνδεθεί με τη ζωή και όχι με την ζωή σαν εργασία.

Κατά δεύτερον, ποιές θα ήταν οι μέθοδοι που θα ακολουθούνταν; Μια ομάδα ανθρώπων έρχεται σε εσωτερική σύγκρουση, την στοιχειώνει ο ανταγωνισμός, όταν μάχονται για την υπεράσπιση ενός προνομίου, είτε αυτό λέγεται κέρδος, είτε λέγεται εξουσία, είτε βαθμός…Με την κατάργηση της αξιολόγησης των μαθητών (που μόνος της σκοπός είναι η κατανομή σε εκπαιδευτικές βαθμίδες, άρα και σε κοινωνικές τάξεις), οι μαθητές αντί να ανταγωνίζονται, συνεργάζονται, μέσω της ομαδοσυνεργατικής διδασκαλίας και αναπτύσσουν έτσι την κοινωνική και συναισθηματική μάθηση, που σήμερα έρχεται σε δεύτερη μοίρα, με κυρίαρχη τη γνωστική. Μια αλληλέγγυα κοινωνία, λοιπόν, μπορεί να χτιστεί από μια μικροκοινωνία συνεργαζόμενων παιδιών, που ανακαλύπτουν τη γνώση (γνώση συνδεμένη με τη ζωή τους) και δεν περιμένουν τον ετοιμοπαράδοτο μονόλογο του δασκάλου.

Τρίτον, ποια μορφή θα έπρεπε να έχουν οι δραστηριότητες του σχολείου; Σε αντιδιαστολή με τη σημερινή μορφή της διάλεξης, της μονομερούς επικοινωνίας και της στείρας μετάδοσης γνώσεων, προτείνουμε την μορφή της έρευνας. Λέγοντας έρευνα εννοούμε το να θέτω προβλήματα και να επιστρατεύω όλα τα μέσα που διαθέτω για την κατανόηση τους. Εννοούμε το να θέτω εμπόδια και να προσπαθώ να τα υπερβώ ένα προς ένα ανατρέχοντας, ενεργοποιώντας όποιο μέσο βρίσκεται στη διάθεση μου: τη νόηση, τις βοήθειες που μου παρέχονται από έξω, τις δομές και τα υλικά. Δεν πιστεύουμε ότι ένας νέος μαθητής μπορεί π.χ να συμβάλλει στην εξέλιξη της Χημείας, αλλά ο μοναδικός τρόπος να κατανοήσει πραγματικά τους μηχανισμούς της είναι να ερευνήσει, να εξετάσει, να πειραματιστεί και να συναγάγει συμπεράσματα, εκπαιδεύοντας στην ουσία τον εαυτό του.

Εφαρμογή στην πράξη


Ας επιχειρήσουμε να δούμε τις προυποθέσεις εφαρμογής και ανάπτυξης του ανοιχτού αυτού μοντέλου στην εκπαίδευση.Στα πλαίσια μιας αυτοδιαχειριστικής στρατηγικής, που δεν διαχωρίζει τους στόχους από τα μέσα επίτευξης τους, ο αυτοδιαχειριστικός πειραματισμός στοχεύει στην ανάπτυξη αντιθεσμών και στη μεταβολή του συσχετισμού δυνάμεων ανάμεσα στο θεσμοθετημένο και το θεσμοθετόν, υπερ των θεσμοθετουσών δυνάμεων.Προφανώς η κυρίαρχη ιδεολογία υποβιβάζει το θεσμό σχολείο μόνο στο θεσμοθετημένο-αγνοώντας τις θεσμοθετούσες δυνάμεις και την αλληλεπίδραση που διεξάγεται μέσα στον ίδιο το θεσμό- και προσπαθεί να μας πείσει ότι το σχολείο επιτελεί μια αντικειμενική κοινωνική λειτουργία και ότι το μόνο που απαιτείται είναι η προσαρμογή του στις κάθε φορά νέες συνθήκες. Αντίθετα ο αγώναςγια τη δημιουργία ενός άλλου σχολείου- που φυσικά η μορφή και το περιεχόμενο του δεν μπορεί να προκαθοριστεί, γιατί θα δημιουργηθεί από αυτούς που θα τον επωμιστούν (εμείς μόνο γενικές προτάσεις μπορούμε να κάνουμε)- πρέπει να προωθήσει τον αυτοδιαχειριστικό πειραματισμό σε όλο το μήκος και το πλάτος του σχολικού θεσμού. Θα πρέπει στο σημείο αυτό να υπογραμμίσουμε ότι:” Ο αυτοδιαχειριστικός πειραματισμός δεν έχει έννοια παρά μόνο σαν πραγματική κατάκτηση της βάσης, προυποθέτει έτσι μια γνήσια αυτονομία”(βλ. Πιερ Ροζανβαλόν, Αυτοδιαχείριση:το μέλλον του σοσιαλισμού”).

Αναγκαίες, λοιπόν προυποθέσεις για την ανάπτυξη του αυτοδιαχειριστικού πειραματισμού στην εκπαίδευση είναι να αποφασίζεται από αυτούς που θα τον πραγματοποιήσουν (μαθητές και εκπαιδευτικούς), να στοχεύει στην δημιουργία αντιθεσμών και να αφήνει πάντα ανοιχτή τη δυνατότητα για διαρκή αυτοθέσμιση του αντιθεσμού-σύμφωνα με τις επιθυμίες, τα ενδιαφέροντα και τις ανάγκες εκείνων που συμμετέχουν σ’ αυτόν. Αρνούμενοι λοιπόν, να δεχθούμε τις διάφορες προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις, υπουργών, κομμάτων και “ειδικών”, καλούμε τους ίδιους τους μετέχοντες στην εκπαιδευτική διαδικασία, να δράσουν για το ξεπέρασμα του υπάρχοντος και τη μετάβαση στην παιδαγωγική της ελευθερίας, στην ελευθεριακή παιδεία.

Μπορείτε επίσης να διαβάσετε:

“Στο νησί της αλφαβήτου, 2η επίσκεψη”, Ελευθεριακή Κουλτούρα


“Στο νησί της αλφαβήτου, 1η επίσκεψη”, Ελευθεριακή Κουλτούρα,


“Έξω από το σχολείο”, Ανδρομέδα


“Από την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση στον αυτοδιαχειριστικό πειραματισμό”, Δημήτρης Βεργίδης, Ανδρομέδα


Πηγή: eagainst.com

Συνέχεια...
0
Η σημερινή οικονομία


Μέσα στην κοινωνία που δομικά προωθεί τον ανταγωνισμό, την ανισότητα, τον αποκλεισμό, την απομόνωση, την υποταγή, έχουμε συνηθίσει τόσο πολύ και σχεδόν αποδεχτεί την ιδέα ότι ο μόνος τρόπος για να ικανοποιήσουμε τις ανάγκες μας είναι μέσω της μισθωτής εργασίας (ή την εκμετάλλευσή της) και την αγορά εμπορευμάτων. Έχουμε συνηθίσει να υπακούμε νόμους έξω από τον έλεγχό μας (το αόρατο χέρι), ενώ σχεδόν δεν μπορούμε να αντιληφθούμε το προϊόν της εργασίας μας και τη χρησιμότητά του σε μια αλυσίδα παραγωγής που υπακούει μόνο στις ανάγκες του αφεντικού και του διευθυντή, όπου οι (κυρίως ανισότιμες) σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων χάνονται πίσω από τις σχέσεις μεταξύ πραγμάτων ανταλλάξιμων στην αγορά, που μας είναι δύσκολο πολλές φορές να φανταστούμε και να δημιουργήσουμε άλλους αλληλέγγυους τρόπους οργάνωσης της οικονομικής ζωής. Και είναι αυτό το πλέγμα των κοινωνικών σχέσεων, στο οποίο συναινούμε και το ενδυναμώνουμε σαν πελάτες (Nestle) και σαν εκμεταλλευόμενοι (επισφαλείς εργάτες σε σουπερμάρκετ), όσο δεν αναπτύσσουμε άλλες δομές / θεσμούς.
Ο καπιταλισμός με μια συνεχής προσπάθεια πλήρους αποικιοποίησης του κοινωνικού πεδίου κατορθώνει να παραμένει ανέπαφος ενσωματώνοντας αντιστάσεις και πολλές φορές να φαίνεται ανίκητος, όχι μόνο λόγω απάθειας ή λάθους αντίληψης, αλλά και λόγω δικιάς μας εξάρτησης και προσκόλλησης. Γίνετε έτσι καθαρό, το πως θα απαλλαγούμε από αυτή τη συνθήκη. Πρέπει να αντιστρέψουμε αυτή τη διαδικασία.
Τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε συνεχώς την εμφάνιση ποικίλων μορφών λαϊκής οικονομίας για τη δημιουργία κάποιου εισοδήματος, ως μιας “άμυνας” στα πλαίσια της κυρίαρχης οικονομίας, καθώς και την εμφάνιση ποικίλων μορφών αλληλέγγυας οικονομίας, ως μιας νέας πρότασης οργάνωσης της οικονομίας στα πλαίσια του κοινωνικού μετασχηματισμού. Μιας πρότασης που δεν περιορίζεται σε ζητήματα ανισοτήτων, αλλά και ιστορικών προκλήσεων, όπως οι πολλαπλές/ αλληλοσυνδεόμενες κρίσεις (κλιματικές αλλαγές, ενεργειακή, επισιτιστική κρίση, κρίση βιοποικιλότητας) που προκαλεί η παγκοσμιοποίηση του καπιταλισμού με την εξάπλωση της κουλτούρας της ανάπτυξης, του ατομισμού και του καταναλωτισμού.
Σχετικά με τα βίντεο και τα παραδείγματα που αναφέρονται παρακάτω, η αναφορά δε γίνεται για να εκθειάσει αυτά τα εγχειρήματα (video: Democracy in the Workplace, www.offcentervideo.com/video_info_C_01.htm), αλλά για να δώσει αφορμή για διάλογο. Μας παρουσιάζουν μερικές εργατικές κολεκτίβες στο Σαν Φρανσίσκο των ΗΠΑ και την ανακτημένη επιχείρηση FaSinPat, πρώην Ζανόν, στην Αργεντινή. Οι επιχειρήσεις αυτές μοιάζουν στον τρόπο που ασκείται ο εργατικός έλεγχος και στον γενικότερο πολιτικό προσανατολισμό, έχουν όμως δύο σημαντικές διαφορές. Δραστηριοποιούνται σε ένα εντελώς διαφορετικό πολιτισμικό και πολιτικό περιβάλλον και οι μεν ξεκινάνε από το μηδέν, ενώ οι δε λειτουργούν σε ένα τελείως επισφαλές περιβάλλον.
Πρόκειται για εγχειρήματα που μας θυμίζουν ότι το να δημιουργείς αυτόνομα εγχειρήματα, υπό τις παρούσες συνθήκες, για όσο σου επιτρέπεται και μπορείς να κατακτήσεις, μπορεί να αποτελεί εφαρμογή στην πράξη και στο σήμερα της πρότασής σου για ένα διαφορετικό, αυτόνομο κόσμο, ή μια απομονωμένη, αυτοϊκανοποιούμενη νησίδα, ακίνδυνη και εύκολα αφομοιώσιμη από την εξουσία και ότι αυτό εξαρτάται, από το κατά πόσο ένα τέτοιο εγχείρημα επιδιώκει τη διάχυσή του στην κοινωνία, και από το εάν αποδέχεται μια ανακωχή με το σύστημα ή ακόμη και εάν βολεύεται μ' αυτήν.

Τι είναι όμως οι εργατικές κολεκτίβες;


Εργατικές κολεκτίβες είναι οι επιχειρήσεις, όπου οι ίδιοι οι εργαζόμενοι διευθύνουν απ΄ ευθείας τα μέσα και την επιχειρηματική πολιτική της επιχείρησης, την παραγωγική διαδικασία και τα οφέλη της εργασίας τους. Στις επιχειρήσεις αυτές, η διανομή του παραγόμενου «πλούτου» γίνεται ανάλογα με την εργασία που προσφέρει ο καθένας. Άλλωστε, η ιδιοκτησία του κεφαλαίου και των μέσων παραγωγής τους ανήκει ή την έχουν ανακτήσει, απελευθερώνοντας μερικώς την εργασία από την ταξική της υπόσταση και μετασχηματίζοντάς την σε μια όλο και περισσότερο ελεύθερη δραστηριότητα του ατόμου.
Στον ωκεανό του καπιταλισμού όμως νησίδες ελευθερίας δεν ευδοκιμούν έτσι εύκολα. Οι περιορισμοί και τα προβλήματα των επιχειρήσεων είναι αρκετά. Το μεγαλύτερο εμπόδιο είναι ίσως αυτό του ανταγωνισμού στα πλαίσια μιας αγοράς. Οι εργαζόμενοι κατόρθωσαν να απαλλαγούν από τα αφεντικά και τους διευθυντές, είναι όμως υποχρεωμένοι να ανταγωνίζονται με άλλες επιχειρήσεις, να ακολουθούν ως ένα βαθμό τη λογική της αγοράς, να πουλάνε τα προϊόντα τους και να αγοράζουν τις αναγκαίες πρώτες ύλες σε ένα περιβάλλον που ξεπερνάει τις δικές τους δυνατότητες ελέγχου. Στην περίπτωση των ανακτημένων επιχειρήσεων αυτό μπορεί να σημαίνει πολύ χαμηλά μεροκάματα, πίεση και αβεβαιότητα.
Τέλος, αν δε μας αρκεί να έχουμε εναλλακτικά καφέ και συναυλιάδικα,, ποιοτικούς κινηματογράφους και φθηνά εστιατόρια που αργά ή γρήγορα θα απορροφηθούν από τον ωκεανό, τα εγχειρήματα αυτά θα πρέπει να μη λειτουργούν αποκομμένα και να εντάσσονται σε ένα συνολικότερο σχέδιο αγώνα δίνοντας προοπτική και όραμα στους ανθρώπους για μια διαφορετική κοινωνία.

Οι εργατικές κολεκτίβες ως ένας νέος πυρήνας οργάνωσης του κοινωνικού πράττειν



Για εμάς, η κοινωνική αυτοδιαχείριση (και όχι απλά η εργατική) και δεν αναφερόμαστε στον κοοπερατιβισμό, στηρίζεται στην ιδέα της ρήξης, αποτελεί ριζοσπαστική διαδικασία κοινωνικού μετασχηματισμού και προϋποθέτει αλλαγές πραγματοποιούμενες από κάτω, που δίνουν τις εμπειρίες της ενότητας και του κοινού αγώνα και οι οποίες, σε τελευταία ανάλυση, θα στηρίξουν μια νέα οργάνωση της παραγωγής. Υπό αυτό το πρίσμα, οι εργατικές κολεκτίβες για μας αποτελούν όχι μόνο μια αμυντική κίνηση απέναντι στην εκμετάλλευση από τα αφεντικά, αλλά και ένα πείραμα - μια απόπειρα υπέρβασης της καπιταλιστικής και της εμπορευματικής σχέσης, οικοδομώντας μια νέα κοινωνία/ κοινότητα ενάντια στην παλιά, ξεπερνώντας τον αστικό διαχωρισμό μεταξύ οικονομικού και πολιτικού. Όπου η μισθωτή σκλαβιά, η παραγωγή για την αγορά και η αλλοτρίωση θα αποτελούν παρελθόν. Για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο όμως απαιτείται σκληρή δουλειά και συλλογικός αγώνας μέσα και έξω από το χώρο εργασίας, ένα πλατύ κοινωνικό κίνημα. Μια «επανάσταση της καθημερι­νής ζωής» για τους καθημερινούς ανθρώπους (και όχι μόνο για ήρωες/ ασκητές) που δεν αρκούνται στην γκρίνια και την καταγγελία, αλλά παίρνουν τις ζωές στα χέρια τους διεκδικώντας τη συλλογική και ατομική τους αυτονομία.

Το κίνημα της αλληλέγγυας οικονομίας


Η αλληλέγγυα οικονομία σε γενικές γραμμές αναφέρεται στη μορφή οικονομικής συνεργασίας που ξεκινάει από τα κάτω συνδέοντας οριζόντια διάφορες τοπικές εναλλακτικές σε ένα ορατό, δημιουργικό δίκτυο αντίστασης στην οικονομία της αγοράς. Πρόκειται ουσιαστικά για έναν αγώνα που προήλθε από τη δημιουργικότητα των ίδιων των ανθρώπων (όχι από διανοούμενους και ιδεολογίες) και μπορεί να αναπτυχθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε να αντικαταστήσει τις κυρίαρχες δομές με πιο ανθρώπινες. Είναι δηλαδή μία διαδικασία αλλαγής στην πράξη και στο σήμερα της οικονομικής δραστηριότητας (με τις αντιφάσεις που αυτό συνεπάγεται) και όχι κάποιο ολοκληρωμένο σχέδιο οικονομικής οργάνωσης, για την ορθότητα του οποίου οι άνθρωποι πρέπει να πειστούν (ή ακόμα χειρότερα να αναγκαστούν) και να το ακολουθήσουν. Είναι ένας νέος δρόμος που δημιουργείται καθώς οι άνθρωποι πορεύονται προς μία νέα κατεύθυνση ρωτώντας. Η αλληλέγγυα οικονομία αγκαλιάζει όλες τις δραστηριότητες παραγωγής, διανομής και κατανάλωσης που συμβάλλουν στην «εκδημοκράτηση» της οικονομίας τόσο σε τοπικό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο. Παίρνει διάφορες μορφές και παρουσιάζει μεγάλες ιδιαιτερότητες ανάλογα με τις συνθήκες στις οποίες λαμβάνει χώρα.
Αυτό που έχει σημασία στην αλληλέγγυα οικονομία, είναι η δημιουργία ικανοποιητικών οικονομικών συνθηκών για όλους τους ανθρώπους. Αυτό σημαίνει τη διασφάλιση των ατομικών και συλλογικών ελευθεριών, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και εισοδήματος, την κατάργηση κάθε μορφής εκμετάλλευσης, κυριαρχίας και αποκλεισμού, την προστασία των οικοσυστημάτων καθώς και την προώθηση μιας βιώσιμης ανάπτυξης.
Το δίκτυο αυτό αρχικά ξεπήδησε από επιτυχημένες πρακτικές δημιουργίας θέσεων εργασίας και εισοδήματος, δίκαιου εμπορίου, ηθικής κατανάλωσης, αλληλέγγυας πίστωσης και τη διάχυση βιώσιμων παραγωγικών τεχνολογιών. Οι προσπάθειες αυτές, όμως, ήταν απομονωμένες. Σίγα σιγά παρατηρούμε την ανάδυση συνεργατικών δικτύων, που ενσωματώνουν αυτές τις ποικιλόμορφες πρακτικές με στρατηγικές που αυξάνουν τη συνολική δυναμική του κινήματος.
Η στρατηγική του κινήματος της αλληλέγγυας οικονομίας καλεί στην αφαίρεση χρόνου, ενέργειας, πόρων από τον καπιταλιστικό πολιτισμό και την αξιοποίησή τους για το χτίσιμο ενός καινούριου πολιτισμού, ενός νέου ήθους. Η στρατηγική αυτή ξεκάθαρα αναγνωρίζει ότι ο εχθρός είναι ο καπιταλισμός και στοχεύει στο «ξεκοίλιασμά» του αντικαθιστώντας τον με κάτι που επιθυμούμε. Από την αυτονόμηση της οικονομίας στην οικονομία της αυτονομίας.
Αυτή η επιλογή απαιτεί στράτευση και καθιστά μια ξεκάθαρη επίθεση στο υπάρχον σύστημα. Οπότε οι καπιταλιστικές δομές και σχέσεις δεν κατακτώνται, απορρίπτονται. Σταματάμε να συμμετέχουμε σε δραστηριότητες που υποστηρίζουν την καπιταλιστική τάξη και συμμετέχουμε σε δραστηριότητες που δημιουργούν έναν νέο κόσμο, αμφισβητώντας τον παλιό. Δημιουργούμε νέες μορφές κοινωνικής οργάνωσης πλάι στις καπιταλιστικές και στη συνέχεια συνεχίζουμε να τις ενισχύουμε κάνοντας ταυτόχρονα ότι μπορούμε για να απαλλαγούμε από τις καπιταλιστικές σχέσεις. Σημαίνει ότι ξεκινάμε να παίρνουμε την πρωτοβουλία οικοδόμησης της ζωής που θέλουμε και μετά δίνουμε μάχη για την υπεράσπισή της από τις επιθέσεις της κυριαρχίας. Θα πρέπει να είμαστε όμως σίγουροι ότι αυτή η στάση μας θα μας εμπλέξει σε μεγάλους αγώνες. Δε θα καταφέρουμε ποτέ να οικοδομήσουμε μια ζωή με ελευθερία χωρίς να αντιμετωπίσουμε τους κυρίαρχους. Είμαστε μπλεγμένοι στον κοινωνικό πόλεμο και αυτή η κατάσταση θέτει όρια στο τι μπορούμε να κάνουμε/ πετύχουμε. Η ειρήνη μπορεί να επιτευχθεί μόνο μετά την καταστροφή του καπιταλισμού.

Η συζήτηση για τη θέση εργασίας σε εγχειρήματα αλληλέγγυας οικονομίας


Είναι σαφές ότι πρέπει να απαλλαγούμε από την αγορά εργασίας και τον τρόπο ζωής που βασίζεται σε αυτή. Δεν μπορούμε όμως, να αρνηθούμε με ένα άλμα της φαντασίας, ότι η αλληλέγγυα οικονομία μπορεί ή πρέπει να επεκταθεί σε μεγάλη κλίμακα στο σημερινό περιβάλλον χωρίς εγχρήματες σχέσεις και χωρίς την παραγωγή και διανομή χρηματικού εισοδήματος. Η επέκταση με τη χρήση εγχρήματων ανταλλαγών μπορεί να επιτευχθεί χωρίς να χρειαστεί να απεμπολιστούν οι βασικές αρχές της (αντιεμπορευματικές/ αποφετιχοποιημένες σχέσεις, αυτονομία, συλλογική δράση), αμφισβητώντας έτσι έμπρακτα το μονόπλευρο δικαίωμα ορισμού της κατανομής του εισοδήματος από την πλευρά του κράτους και των αφεντικών.
Η εργασία είναι βασικό σημείο της οικονομίας και γενικότερα της κοινωνίας. Εργασία κατά μια έννοια υπάρχει και στα πλαίσια της αλληλέγγυας οικονομίας και πρέπει να μελετήσουμε τρόπους όπου η έμμισθη εργασία δεν είναι «αμαρτία». Άλλωστε, με το να απολογούμαστε στην ηθική τάξη του κυρίαρχου (που υπάρχει και στα μυαλά μας), επειδή θέλουμε να πάρουμε τη διανομή του εισοδήματος στα χέρια μας, δεν οδηγούμαστε κάπου. Το ερώτημα είναι με ποιους όρους και γιατί θα υπάρξει αυτή η θέση εργασίας; Θα δημιουργεί ειδικούς, θα διαχωρίζει τους συμμετέχοντες, θα εξασφαλίζει κάποιον, θα είναι ανακλητή, περιοδική, πόσο θα πληρώνεται, τι θα προσφέρει...; Πώς γίνεται να συνυπάρχουν έμμισθη και εθελοντική εργασία; Πώς θα ενισχυθεί το κίνημα ευρύτερα;

Ποια είναι τα βασικά πλεονεκτήματα της εργασίας σε μια εργατική κολεκτίβα στα πλαίσια της αλληλέγγυας οικονομίας;


Η εργασία σε μία εργατική κολεκτίβα στα πλαίσια της αλληλέγγυας οικονομίας είναι κατά βάση μια περισσότερο ελεύθερη δραστηριότητα που μπορεί να πλησιάζει το παιχνίδι, μιας και το περιεχόμενο και η μορφή της είναι προϊόν συναπόφασης. Ακόμα σου δίνει μια ευχαρίστηση σε σχέση με την ανία του να δουλεύεις για το αφεντικό και μια αίσθηση εμπλοκής για μια θετική κοινωνική αλλαγή. Σημαίνει αυξημένη συμμετοχή και αυτοοργάνωση, σημαίνει απολαβές ανάλογες με τη δουλειά και όχι σύμφωνα με τις "δυνατότητες" του αφεντικού, συνεργασία μέσα (μεταξύ συναδέλφων) και έξω από το χώρο δουλειάς (με το κοινωνικό περιβάλλον) και τέλος απεύθυνση σε χρήστες προϊόντων και όχι πελάτες που έχουν πάντα δίκιο.

Παρουσίαση των υπό εργατικό έλεγχο επιχειρήσεων στο Σαν Φρανσίσκο που παρουσιάζονται στο βίντεο «Δημοκρατία στον εργασιακό χώρο»


Πρόκειται για επιχειρήσεις (συνεταιρισμούς) όπου η ιδιοκτησία ανήκει στους εργαζομένους τους και μόνο, όλοι/ες πληρώνονται το ίδιο ποσό την ώρα (έτσι πάει στην Αμερική, με την ώρα) και τα πάντα αποφασίζονται με τη συμμετοχή όλων των εργαζομένων. Το μοντέλο οργάνωσης διαφέρει ανάλογα την επιχείρηση (σε άλλες υπάρχουν εντελώς αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες, σε άλλες (πιο μεγάλες) υπάρχουν και αντιπροσωπευτικές δομές - εκλεγμένα Δ.Σ. ή επιτροπές), αλλά η λογική της άμεσης συμμετοχής παραμένει η ίδια. Συμμετέχουν ενεργά στο "προοδευτικό" κοινωνικό κίνημα των Η.Π.Α. Το "προοδευτικό" δεν έχει την ΠΑΣΟΚικη έννοια που καταλαβαίνουμε εδώ, αλλά πολύ πιο ριζοσπαστικό και προωθημένο περιεχόμενο στις ΗΠΑ.
Τέτοιες επιχειρήσεις υπάρχουν σε όλες τις Η.Π.Α. (ο αριθμός του κυμαίνεται περί τις 300-400). Σε εθνικό επίπεδο συντονίζονται μεταξύ τους σε διάφορα δίκτυα, σημαντικότερο των οποίων είναι η US Federation of Worker Cooperatives. H μεγαλύτερη, όμως, πυκνότητα, δυναμική και πολιτικοποίησή παρατηρείται σαφώς στο Σαν Φρανσίσκο, λόγω της σημαντικής ιστορίας (αλλά και παρόντος) της πόλης σε προοδευτικά κοινωνικά κινήματα. Οι παλιότερες από τις επιχειρήσεις αυτές έρχονται από τη δεκαετία του '70, όπου στο έντονα πολιτικοποιημένο Σαν Φρανσίσκο ξεκίνησαν πολλές προσπάθειες αυτοδιαχειριζόμενων επιχειρήσεων. Μετά από μια περίοδο παρακμής και έντονης εσωτερικής διαμάχης, στις αρχές της δεκαετίας του '80, επέζησαν λίγες, οι οποίες όμως "κράτησαν" την ιδέα και την πρακτική, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί με τα χρόνια μια νέα δυναμική. Στην ταινία θα δούμε την Cheese Board Collective, την Rainbow Grocery και την InkWorks Press Collective.


Cheese Board Collective: Η παλιότερη υπό εργατικό έλεγχο επιχείρηση στο Σ.Φρανσίσκο, από το 1967. Αποτελείται από δύο τμήματα, ένα φούρνο (ή κάτι τέτοιο, πουλάνε χειροποίητα και μη τυριά, γλυκά, ψωμάκια κλπ.) και μια πιτσαρία. Είναι συνολικά πάνω από 40 εργαζόμενοι, αποφασίζουν με συναίνεση για τα πάντα, εναλλάσσονται σε όλες τις δουλειές, παίρνουν όλοι/ες τον ίδιο μισθό (το απίστευτο 25$ την ώρα!), δωρίζουν ποσοστό των κερδών τους σε κοινωνικές δραστηριότητες, κλείνουν την Πρωτομαγιά ή στα μεγάλα αντιπολεμικά συλλαλητήρια. Η επιτυχία του Cheese Board είναι τόσο μεγάλη, που γύρω του έχουν ανοίξει πολλές άλλες επιχειρήσεις, και η περιοχή έχει ονομαστεί "Gourmet Gheto".! Το 1997 αποφάσισαν να διαδώσουν την πρακτική τους και τη φιλοσοφία τους, προσφέροντας χρηματοδότηση, εκπαίδευση και συνταγές σε άλλους εργαζόμενους ώστε να ξεκινήσουν δικές τους αυτοδιαχειριζόμενες επιχειρήσεις. Έτσι έχουν δημιουργηθεί άλλοι τρεις φούρνοι στην ευρύτερη περιοχή του Σ.Φρανσίσκο, με το κοινό όνομα Arizmendi. Οι νέες επιχειρήσεις δεν έχουν τόσο μεγάλη απήχηση, αλλά τα πάνε μια χαρά. Και οι 4 επιχειρήσεις μαζί σχηματίζουν μια ένωση. Το Cheese Board θεωρείται το έμβλημα του κινήματος των υπό εργατικό έλεγχο επιχειρήσεων.


Rainbow Grocery: Πολυκατάστημα υπό εργατικό έλεγχο, με περισσότερους από 200 εργαζομένους. Ιστορία πάνω από 30 χρόνων, ιδρύθηκε το 1975 μέσα στο γενικότερο κλίμα αυτοδιαχείρισης της τροφής που επικρατούσε στο κίνημα του Σ.Φρανσίσκο. Πουλάει κυρίως τρόφιμα, με έμφαση στα βιολογικά τοπικών παραγωγών, έχει ειδικό τμήμα δίκαιου εμπορίου, φυσικών καλλυντικών κλπ. Το 2000 αποφάσισαν να κάνουν αυστηρούς ελέγχους ώστε να μην καταλήξουν στα ράφια τους μεταλλαγμένα τρόφιμα. Ανακυκλώνουν τα πάντα, και καλλιεργούν έναν μικρό κήπο με το λίπασμα που παράγουν από τα απόβλητα. Η οργανωτική τους δομή είναι μικτή, έχουν εκλεγμένο διοικητικό συμβούλιο και επιτροπές, αλλά πραγματοποιούνται τακτικά γενικές και τμηματικές συνελεύσεις όλων των εργαζομένων.


InkWorks Press Collective: τυπογραφική κολεκτίβα από το 1974. Στόχος του είναι η παροχή υψηλής ποιότητας εκτυπώσεων για την προοδευτική κοινότητα σε χαμηλό κόστος και σεβασμό προς το περιβάλλον, αλλά και σε μη κερδοσκοπικές, κοινωνικά υπεύθυνες επιχειρήσεις. Γρήγορα έφτασε να αποτελείται από 20 άτομα που δουλεύουν σε επιτροπές για να αντιμετωπίσουν τα ποικίλα ζητήματα με ένα δημοκρατικό τρόπο.
Τα παραδείγματα αυτά είναι μερικά από τις δεκάδες τέτοιες επιχειρήσεις που υπάρχουν στο Σαν Φρανσίσκο. Υπάρχουν επίσης ξυλουργεία, βιβλιοπωλεία, ποδηλατάδικα, στήσιμο ιστοσελίδων…ακόμα και ένα sex shop!


Οι περισσότερες από τις επιχειρήσεις αυτές συντονίζονται στο δίκτυο ΝοBAWC (Network of Bay Area Workers Cooperatives – www.nobawc.org). Στα αγγλικά προφέρεται ακριβώς όπως το "Νο Βοss", δηλαδή "Χωρίς Αφεντικό". Στην ιστοσελίδα τους υπάρχει λίστα των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στο δίκτυο και άλλο υλικό, όπως μια πολύ έξυπνη επιχειρηματολογία, του γιατί πρέπει να στηρίζονται οι υπό εργατικό έλεγχο επιχειρήσεις. Γενικά προπαγανδίζουν ενεργητικά την ιδέα των αυτοδιαχειριζόμενων επιχειρήσεων, προσπαθώντας να πείσουν και να στηρίξουν και άλλους εργάτες να φτιάξουν καινούργιες.
Στις αρχές Σεπτέμβρη, πραγματοποίησαν το δεύτερο συνέδριο αυτοδιαχειριζόμενων επιχειρήσεων του Σαν Φρανσίσκο, το οποίο λένε ότι είχε μεγάλη επιτυχία. Υπήρχαν πολλά εκπαιδευτικά σεμινάρια, παρουσιάσεις σε νέο κόσμο που σκέφτεται να φτιάξει αντίστοιχες κοοπερατίβες, και βόλτες με ποδήλατα στις αυτοδιαχειριζόμενες επιχειρήσεις της περιοχής.


Οι βασικοί λόγοι που φαίνεται ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα η φάση με τις αυτοδιαχειριζόμενες επιχειρήσεις στο Σ.Φρανσίσκο, είναι ότι α) βοηθάνε η μία την άλλη, σχηματίζουν δηλαδή ένα δίκτυο, ή μια κοινότητα, β) "προπαγανδίζουν" ανοιχτά στην κοινωνία αυτό που κάνουν σαν πρόταση. Με λίγα λόγια, προσπαθούν να πείσουν και άλλους εργαζόμενους να το κάνουν, ενώ παράλληλα ρητά τάσσονται στο πλευρό του "προοδευτικού" κινήματος.

Πηγή: www.synapeiro.gr


Συνέχεια...

People are strange when you're a stranger

Posted: by παντιγέρα in
0
Αλί ΧΘΕΣ: έχτιζε την καινούργια σου σπιταρόνα στα προάστια των μεγάλων αστικών κέντρων, την ώρα που εσύ διαπραγματευόσουν τις μετοχές του χαρτοφυλακίου σου και παρακολουθούσες τις διακυμάνσεις του Χρηματιστηρίου.

Ο Αλί ΣΗΜΕΡΑ: χαροπαλεύει στο νοσοκομείο, μαχαιρωμένος από έναν χρυσαυγίτη που εσύ, έβαλες στη Βουλή.

Ο Ούρι ΧΘΕΣ: μάζευε ανασφάλιστος τις ελιές στο χωριό σου, έβαφε και στόκαρε ανασφάλιστος το εξοχικό σου, έκανε μερεμέτια ανασφάλιστος στο σπίτι της μάνας σου, την ώρα που εσύ έβλεπες την «Ελλαδάρα» να κατατροπώνει τους αντιπάλους της τον έναν μετά τον άλλον στο Euro το 2004.

Ο Ούρι ΣΗΜΕΡΑ: δέχεται απανωτές μαχαιριές στην κοιλιά, επειδή η Ελλάδα έχασε σε φιλικό ποδοσφαιρικό αγώνα από την Αλβανία.

Η Νούρια ΧΘΕΣ: φρόντιζε ανασφάλιστη τους άρρωστους γονείς σου, την ώρα που εσύ ένιωθες εθνική υπερηφάνεια βλέποντας την Έλενα Παπαρίζου να «διδάσκει» σε ολόκληρη την Ευρώπη τι σημαίνει μουσική και τραγούδι και να κερδίζει τον διαγωνισμό τής Eurovision.

Η Νούρια ΣΗΜΕΡΑ: φοβάται να βγει απ’ το σπίτι της, γιατί το γεγονός ότι φοράει μαντήλα δε συμβαδίζει με τα δικά σου «ήθη» και τις δικές σου «παραδόσεις», τις οποίες θυμήθηκες τώρα που ξαναπείνασες και προσπαθείς να επιβάλεις δια πυρός και σιδήρου στους «αλλόθρησκους».

Ο Αχμέτ ΧΘΕΣ: δούλευε σαν σκλάβος στα ολυμπιακά κάτεργα, ενώ ο Ναζίμ ΧΘΕΣ: έπεφτε απ’ τη σκαλωσιά και σκοτωνόταν, την ώρα που εσύ έβγαζες βόλτα την εθνική σου περηφάνια στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και ανακοίνωνες περιχαρής και σε όλους τους τόνους ότι επιτέλους το ολυμπιακό ιδεώδες επέστρεφε στη χώρα που το γέννησε.

Ο Αχμέτ ΣΗΜΕΡΑ: δέχεται επιθέσεις από «οργισμένους» ελληνάρες στην Πάτρα, μετά τη δολοφονία ενός έλληνα πολίτη από κάποιον αφγανό.

Ο Χασάν ΧΘΕΣ: όργωνε και θέριζε είκοσι ώρες τη μέρα το χωράφι σου, κι όταν έφτανε η μέρα της πληρωμής, φώναζες τους συνοριοφύλακες να τον συλλάβουν.

Ο Χασάν ΣΗΜΕΡΑ: ξυλοκοπείται άγρια από «αγανακτισμένους» πολίτες, επειδή τόλμησε να κυκλοφορεί στη γειτονιά του, αργά το βράδυ.

Η Ιρίνα και η Μάσα ΧΘΕΣ: περνούσαν τη ζωή τους φυλακισμένες σε κάποιο διαμέρισμα, έτοιμες να υποστούν στο κορμί τους τις συνέπειες της νοσηρής σου φαντασίας και του άρρωστου μυαλού σου ή να χορέψουν για τρεις κι εξήντα στα κωλόμπαρα όπου έτρωγες τα λεφτά των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων.

Η Ιρίνα και η Μάσα ΣΗΜΕΡΑ: Διώκονται και διαπομπεύονται από τα Μέσα Μαζικής Χειραγώγησης και όλη την ελληνική κοινωνία ως τα μιάσματα που σπέρνουν το AIDS στον ανδρικό πληθυσμό της χώρας.

Ο Σαλί ΧΘΕΣ: Δούλευε σαν είλωτας στα θερμοκήπια της Μανωλάδας για ένα κομμάτι ψωμί, ενώ τα βράδια κοιμότανε με άλλους σαράντα σε άθλια παραπήγματα.

Ο Σαλί ΣΗΜΕΡΑ: Ξυλοκοπείται άγρια μαζί με άλλους αλλοδαπούς εργάτες, από παραγωγούς φράουλας και αστυνομικούς, γιατί διεκδικεί το αυτονόητο: ένα αξιοπρεπές μεροκάματο και στοιχειώδη εργασιακά δικαιώματα.

Τα παιδιά του Αλί, του Χασάν, της Νούρια, του Ούρι, του Σαλί, της Ιρίνα και της Μάσα ΧΘΕΣ: κατηγορούνταν ότι υποβάθμιζαν την ποιότητα του ελληνικού δημόσιου σχολείου κι έβλεπαν εσένα και τους ομοίους σου να σπεύδετε να πάρετε τα παιδιά σας από τα σχολεία των «ξένων», βιώνοντας στο πετσί τους ένα σύγχρονο απαρτχάιντ και μαθαίνοντας από πρώτο χέρι και εξ απαλών ονύχων τι εστί ελληνική «φιλοξενία».

Τα παιδιά του Αλί, του Χασάν, της Νούρια, του Ούρι, του Σαλί, της Ιρίνα και της Μάσα ΣΗΜΕΡΑ: ζουν υπό διαρκή διωγμό, φοβούνται να πάνε στο σχολείο, κουβαλάνε αναισθητικά σπρέι, σιδερογροθιές και άλλα πολεμοφόδια για να προστατευτούν από τις επιθέσεις που ενορχηστρώνουν τα δικά σου παιδιά εναντίον τους.

Ο δικός σου γιος ΧΘΕΣ: έπαιρνε χοντρό χαρτζιλίκι από σένα, για να πηγαίνει στην καφετέρια με τη Mercedes, να πουλάει μούρη στο χωριό και να ονειρεύεται βασιλικά μεγαλεία.

Ο δικός σου γιος ΣΗΜΕΡΑ: φόρτωσε στις πλάτες των μεταναστών την ευθύνη για τη ματαίωση των αρρωστημένων του ονείρων. Οργανώνεται σε ομάδες κρούσης, κάνει πογκρόμ κατά μεταναστών στην Πάτρα και σε άλλες πόλεις της Ελλάδας, ψηφίζει και στηρίζει τους ανεγκέφαλους νεοναζί που μπήκαν στη Βουλή ή «ξεκαυλώνει» μουντζώνοντας το ελληνικό κοινοβούλιο, την ύπαρξη του οποίου μέχρι πρότινος αγνοούσε.

Η δική σου κόρη ΧΘΕΣ: ακολουθούσε τις προσταγές της μόδας που καθόριζε η ΙΜΑΚΟ και ο Κωστόπουλος, θεωρούσε την πολιτική «βαρετή», ψήφιζε ΠΑΣΟΚ ή ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, αναλόγως με τα οικογενειακά «συμφέροντα», περίμενε τον διορισμό της για να βάζει τζίφρες σε κάποια δημόσια υπηρεσία και ονειρευόταν να κάνει παιδιά και να τα διαπαιδαγωγήσει καθ’ εικόνα και ομοίωση.

Η δική σου κόρη ΣΗΜΕΡΑ: άρχισε ν’ ασχολείται με την πολιτική, στερούμενη ωστόσο οποιασδήποτε παιδείας. Βάφτισε συλλήβδην όλους τους πολιτικούς λαμόγια και προδότες, επειδή ανέστειλαν τον διορισμό της κι έκοψαν απ’ τον μπαμπάκα της, από εσένα δηλαδή, τα εύκολα λεφτά απ’ τα ευρωπαϊκά κονδύλια. Θεώρησε τις εκλογές ένα πανηγυράκι όπου ο κάθε κακομοίρης, στερούμενος βασικών γνώσεων για τη δημοκρατία, πάει και ψηφίζει όποιον ευαγγελίζεται εύκολες λύσεις για τα προβλήματα της χώρας και όποιον δείχνει με το δάχτυλο τον ένα και μοναδικό εχθρό που ευθύνεται για όλα τα δεινά που μαστίζουν αυτόν τον τόπο.

Ο δικός σου γιος και η δική σου κόρη στο ΟΧΙ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΜΑΚΡΙΝΟ ΜΕΛΛΟΝ: αφού έβαλαν τη Χρυσή Αυγή και τον Καμμένο στη Βουλή, αφού ξυλοκόπησαν δυστυχισμένους ανθρώπους και διαπόμπευσαν βασανισμένες ψυχές μεταναστών, διαπιστώνουν ότι κανείς δεν μπορεί να τους διορίσει, κανείς δεν μπορεί να τους επαναφέρει στις «χρυσές» δεκαετίες του ’90 και του ’00, κανείς δεν μπορεί να τους βγάλει απ’ την ηθική και πνευματική τους μιζέρια. Ψάχνουν για δουλειά αλλά δε βρίσκουν κι έτσι, αποφασίζουν να μεταναστεύσουν στη Γερμανία.

Η μοναδική ευχή μου για τον γιο σου και για την κόρη σου είναι να σταθούνε τυχεροί στη χώρα που πάνε και να μην πέσουν στα χέρια και στην ανάγκη «ανθρώπων» σαν κι εσένα…

Δημήτρης Ψαράς

Συνέχεια...

Απέναντι στο Νεοφιλελευθερισμό, η Αυτονομία

Posted: by παντιγέρα in
0
Είναι γενικά αποδεκτό, ότι η Ευρωπαϊκή κοινότητα πολιτών [1] βρίσκεται σε τέλμα, πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό. Η Νεοφιλελεύθερη πολιτική που εφαρμόστηκε τα τελευταία χρόνια στις χώρες της Ευρώπης, προτάσσοντας την υπερκατανάλωση, τον πολιτισμικό μηδενισμό, την άφεση της δημιουργικότητας στα χέρια των “ειδικών” και τον περιορισμό βασικών δημοκρατικών (κυρίως εργασιακών) δικαιωμάτων μας οδήγησε στις πύλες του κοινωνικού χάους. Παρ’ ότι μπορεί κάποιος να ισχυριστεί πως η διόγκωση του χρέους, η ολοένα και αυξανόμενη ανεργία (με συνέπεια την εξαθλίωση) έχουν σχεδιαστεί από τις ελίτ, είτε ώστε να ανταγωνιστούν το τέρας της Κίνας και της Ινδίας, (με τη μείωση του κατά κεφαλήν εισοδήματος) είτε ώστε να περάσουν όλα τα μέσα παραγωγής στους ιδιώτες, η πραγματικότητα φαίνεται πως είναι διαφορετική. Φαίνεται πως οι παγκόσμιες ελίτ αυτοτραυματίζονται (σκοτώνοντας μέρος του υπόλοιπου πληθυσμού φυσικά) από το ίδιο τους το δημιούργημα, το Νεοφιλελευθερισμό ή νεοσυντηρισμό, που καθώς απελευθερώνει από όλους τους περιορισμούς που μπορεί να θέσει το κράτος αφήνεται στην κερδοσκοπική ασυδοσία των εταιριών, μετατρέποντας το κουρδισμένο καπιταλιστικό σύστημα, στο σημερινό οικονομικό καζίνο.

Η σημερινή κατάσταση, βέβαια, δεν θα αφεθεί στην τύχη της για μεγάλο διάστημα. Ήδη το ενδιαφέρον των οικονομικών αναλυτών επικεντρώνεται στις μεθόδους που μπορεί το τεράστιο εταιρικό κέρδος να νομιμοποιείται κοινωνικά, μέσα από την επέκταση του τεχνάσματος της εταιρικής ευθύνης. Δηλαδή, καθώς οι βασικοί πυλώνες της κοινωνίας περνούν ολοένα και περισσότερο μέσα από την ιδιωτική πρωτοβουλία, ο πολίτης δεν διεκδικεί από το κράτος, το οποίο όσο απρόσωπο κι αν είναι έχει ως εκφραστές του τους θεσμούς του, αλλά ευχαριστείται ή δυσαρεστείται από την “κοινωνική προσφορά”, έναντι φοροαπαλλαγών βέβαια, της εκάστοτε εταιρίας, χωρίς να έχει τη δυνατότητα παρέμβασης αφού ούτε αντιπρόσωπο στο διοικητικό συμβούλιο της εταιρίας εκλέγει, ούτε να την καταστρέψει μπορεί (καθώς εξαρτά άμεσα την επιβίωση του απ’ αυτή).

Το αποτέλεσμα της σημερινής οικονομικής κρίσης, αν συνεχίσουμε να κλείνουμε τα μάτια κλεισμένοι στο καβούκι της απογοήτευσης, θα είναι πράγματι η σταθερότητα, και η ανάπτυξη την οποία επικαλούνται οι θιασώτες του φιλελευθερισμού, όπως ο Α.Σαμαράς, ο Ε.Βενιζέλος και οι διάφοροι σαλτιμπάγκοι θιασώτες του θατσερισμού Τζήμερος και Μάνος. Για ποιά ανάπτυξη όμως μιλάνε; Πρόκειται για την ανάπτυξη που έχει γνωρίσει η Κίνα, με το βιοτικό επίπεδο των πολιτών να βρίσκεται σε σημείο που οι περισσότεροι/ες δεν μπορούμε να διανοηθούμε ακόμη. Η ανάπτυξη που επιτυγχάνεται με κριτήριο όρους της αγοράς και όχι δείκτες ουσιαστικής ανθρώπινης ευημερίας. Σε αυτή την ανάπτυξη εμείς απαντούμε με την αποανάπτυξη. Ποιά είναι η σταθερότητα που προτάσσουν; Η σταθερότητα της ανέχειας, της εξαθλίωσης για το μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας και σταθεροποίηση, αν όχι αύξηση, των κερδών για τους λίγους προνομιούχους και η “επιβολή της τάξης” μέσω της άμεσης καταπάτησης του δικαιώματος της διαμαρτυρίας (ήδη στις Η.Π.Α, στον Καναδά, στην Βρετανία και στην Γερμανία γίνεται λόγος για την θέσπιση νέων νόμων που θα περιορίζουν τις διαδηλώσεις, πράγμα που ούτε λίγο ούτε πολύ υποστήριξε και ο δήμαρχος της Αθήνας Α.Καμίνης). Είναι άλλωστε λογικά, Προκειμένου να επιτευχθούν τα κέρδη απαιτείται είτε κοινωνική ειρήνη (εξ ου και η “εταιρική ευθύνη”) είτε βίαιη καταστολή οποιασδήποτε αντίδρασης. Η συρρίκνωση αυτή βασικών πολιτικών δικαιωμάτων οδηγεί, με αργό αλλά σταθερό ρυθμό, – χωρίς να το αντιληφθούμε – σε ένα κοινωνικά νομιμοποιημένο αυταρχικό καθεστώς (με τον ψευδεπίγραφο τίτλο της δημοκρατίας), κατά το οποίο οι κατασταλτικοί μηχανισμοί θα μπορούν να επεμβαίνουν διαλύοντας οποιαδήποτε κοινωνική δημιουργία, βαφτίζοντας την άμεσα ως “τρομοκρατική” ενέργεια ή εσωτερικό εχθρό. Όσο αφήνουμε έννοιες, όπως “στρατόπεδα συγκέντρωσης”, “πολιτοφυλακή”, “υγειονομικές βόμβες” να εισέρχονται στην καθημερινότητα μας, τόσο θα συνηθίζουμε στην ιδέα της σταθερής μας υποταγής. Σε αυτή τη σταθερότητα εμείς απαντούμε με την αναταραχή.

Η αλήθεια είναι πως δεν υπάρχει σοβαρός ιδεολογικός αντίπαλος στο νεοφιλελευθερισμό που να υποστηρίζεται από μαζικά κινήματα και να έχει εφαρμοστεί επιτυχώς στην πράξη. Καθώς τα “κομμουνιστικά” κράτη, στην πραγματικότητα υπήρξαν αποτρόπαια ολοκληρωτικά καθεστώτα, τα οποία αντί να στηριχτούν στην ισότητα, τη δημοκρατία και την αυτονομία δημιούργησαν γραφειοκρατίες ανάλογες με την καπιταλιστική αστική τάξη, βύθισαν πληθυσμούς ολόκληρους στο ζόφο και την εξαθλίωση, προκάλεσαν γενοκτονίες και άφησαν πίσω τους εκατομμύρια νεκρούς. Στον Δυτικό κόσμο, η κατάρρευση του Μαρξισμού στα τέλη της δεκαετίας του 80 συνέβαλε ριζικά στην καταρράκωση κάθε ελπίδας για κοινωνική αλλαγή, κληροδότησε την απόλυτη κυριαρχία της μαζικής αποχαύνωσης, του θεάματος, κάτω από την απόλυτη κυριαρχία των κατευθυνόμενων Μέσων Επικοινωνίας. «Οι άνθρωποι στη Δύση λένε: «αυτός είναι ο σοσιαλισμός, άλλος δεν υπάρχει, συνεπώς οι κοινωνίες μας, με όλα τα κουσούρια τους είναι οι καλύτερες ανθρώπινες δυνατές»» αναφέρει ο Κορνήλιος Καστοριάδης [«Είμαστε Υπεύθυνοι για την Ιστορία μας» (1998-99, σελ.16)]. Τα πάντα πλέον καθορίζονται από την «ανωτερότητα» του φιλελεύθερου καπιταλισμού (ντετερμινισμός) που «επειδή σαν κοινωνικό-πολιτικό-οικονομικό σύστημα υπερέχει όλων των άλλων θα πρέπει να αποτελεί σημείο αναφοράς». Δηλαδή, ο «θρίαμβος» του ενάντια στον Σταλινικό ολοκληρωτισμό, τον καθιστά ως «το καλύτερο που θα μπορούσε να επιτευχθεί», το τέλος της ιστορίας «δεν υπάρχει κανένα εναλλακτικό σύστημα. Αυτή είναι η σκληρή πραγματικότητα και θα πρέπει να την αποδεχτούμε».Οι σταλινικές διώξεις ήταν το μεγαλύτερο έγκλημα κατά της υπόθεσης του κομμουνισμού και αυτό που τελικά τον δυσφήμισε στα μάτια δισεκατομμυρίων ανθρώπων σε όλο τον πλανήτη. Τις συνέπειες αυτής της δυσφήμησης αντικειμενικά ακόμα και σήμερα το χειραφετησιακό κίνημα πληρώνει. Έτσι λοιπόν, γεννιέται το εξής ερώτημα: Υπάρχει επαναστατικό πρόταγμα σήμερα; Υπάρχει διέξοδος από την καπιταλιστική βαρβαρότητα; Στα ερωτήματα αυτά έχουμε ήδη απαντήσει παραπάνω, θέτοντας το πρόταγμα της αποανάπτυξης εντός των πλαισίων της συλλογικής και ατομικής αυτονομίας.

«Το πρόταγμα της αυτονομίας είναι μια δημιουργία της ιστορίας μας. [...] Το πρόταγμα της αυτονομίας δεν είναι μια πολιτική επιχείρηση σαν οποιαδήποτε άλλη. Δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί παρά μόνο δια μέσου της αυτόνομης δραστηριότητας του κόσμου. Η δραματική απουσία αυτής ακριβώς της αυτόνομης δραστηριότητας είναι αυτό που χαρακτηρίζει τη σημερινή πραγματικότητα. [Α]…Στόχος της πολιτικής δεν είναι η ευτυχία, αλλά η ελευθερία. Την πραγματική ελευθερία (δεν ασχολούμαι εδώ με τη φιλοσοφική “ελευθερία”) την αποκαλώ αυτονομία. Η αυτονομία της κοινότητας, που μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο με τη ρητή αυτοθέσμιση και αυτοκυβέρνηση, είναι αδιανόητη χωρίς την πραγματική αυτονομία των ατόμων που απαρτίζουν την κοινότητα. Η συγκεκριμένη κοινωνία, που ζει και λειτουργεί, δεν είναι τίποτε άλλο απ’ τα συγκεκριμένα,δρώντα,”πραγματικά” άτομα [Β] .

[Α] Κορνήλιος Καστοριάδης, Ο Θρυμματισμένος κόσμος
[Β] Κορνήλιος Καστοριάδης, Η Δημοκρατία ως Διαδικασία και ως Καθεστώς, Η Άνοδος της Ασημαντότητας.

Πρόκειται για το μόνο πρόταγμα που μπορεί να σταθεί σοβαρά απέναντι στην εταιρική κουλτούρα. Ήδη εδώ και έναν χρόνο, βλέπουμε κινήματα μη ιεραρχικά να ξεπηδούν. Από τους αγανακτισμένους της Ισπανίας και της πλατείας Συντάγματος μέχρι το Occupy Wall Street που ραγδαία εξαπλώθηκε και σε άλλες πολιτείες της Αμερικής, και τέλος το κίνημα των φοιτητών στο Κεμπέκ και Μόντρεαλ του Καναδά, για τα οποία ελάχιστη έως μηδενική αναφορά γίνεται στα Ευρωπαϊκά μέσα ενημέρωσης. Κάποτε ο Κορνήλιος Καστοριάδης είχε πει πως οι λαοί θα την βρουν την λύση. Η λύση είναι μπροστά μας λοιπόν. Η νέα ελπίδα γεννιέται στους δρόμους και τις πλατείες. Το μόνο που χρειάζεται είναι η δική μας προσπάθεια και θέληση για μια κοινωνία ανθρώπινη και δίκαιη. Όσο περιμένουμε να επαναληφθεί η περσινή λαοθάλασσα του Συντάγματος ή μαζικές καταλήψεις τύπου Μάη 68, ή να βιώσουμε ένα νέο φοιητικό κίνημα ανάλογο με αυτό του Μόντρεαλ, τόσο η πραγματικότητα θα μας απογοητεύει. Χωρίς να έχουμε αυτοσκοπό τη μαζικότητα, χωρίς να θέτουμε κριτήρια επαναστατικότητας, το ζητούμενο είναι όσοι νιώθουμε ακόμη ζωντανοί, όσοι διψάμε για δημιουργία, να βρεθούμε στους δρόμους, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για κοινωνική επανάσταση.

[1] Αντιμετωπίζουμε τις κοινωνίες της Ευρώπης όχι ως μια ομοιογενή ολότητα, αλλά ως μία σύνθεση διαφορετικών κοινωνιών που συνυπάρχουν σε μια οικονομική και πολιτική ένωση εδώ και αρκετά χρόνια, και ως αποτέλεσμα αντιμετωπίζουν περίπου κοινά προβλήματα και ακολουθούν παρόμοιες κατευθύνσεις (χωρίς να αγνοούμε φυσικά τις διαφοροποιήσεις που θα συναντήσει κανείς φυσικά στο φαντασιακό των σύγχρονων πχ Γερμανών και Ισπανών).

Πηγή: eagainst.com


Συνέχεια...
0
1. Καταρχήν, ο αγώνας ενάντια στον (ολοκληρωτικό) εθνικισμό-ρατσισμό είναι αγώνας ενάντια στον (αυταρχικό) φιλελευθερισμό του Έθνους, του Κράτους, της Αγοράς και του Δικαίου και κατ' επέκταση ενάντια στον (ολοκληρωτικό) καπιταλισμό.

2. Η Χ.Α. είναι μέρος των υπερπατριωτικών-εθνικιστικών εκείνων δυνάμεων που θα αποτελέσουν τη βάση για την επιστροφή του κεφαλαίου και των καπιταλιστών σε εθνικές λύσεις εκτός ευρώ και ε.ε., αν οδηγηθούν εκεί τα πράγματα στο εγγύς μέλλον (ήδη όπου βρεθούν κι όπου σταθούν μιλούν για ελληνικές ΑΟΖ, για πετρέλαια και φυσικά αέρια, για εθνική ανάπτυξη κλπ).

3. Η Χ.Α. συνδυάζει την ηγεμονία του εθνικού στοιχείου με αυταρχικά φιλελεύθερες θέσεις και όχι με σοσιαλιστικές όπως έκαναν οι γερμανοί εθνικοσοσιαλιστές.

4. Οι κατηγορίες του Συστήματος περί νεοναζισμού γρήγορα θα πέσουν στο κενό, τα πλυντήρια του Θεάματος θα ξεπλύνουν ταχύτατα το «βρώμικο και ύποπτο παρελθόν» της Χ.Α., και έτσι θα εξιλεωθεί και θα γίνει ισότιμος συνομιλητής στη βουλή, στα μίντια, παντού, ως υπεύθυνη πατριωτική δύναμη με κάπως «υπερβολικές ευαισθησίες» και βίαη ρητορική σε κάποια «καυτά» θέματα.

5. Η Χ.Α. είναι ένα από τα οχήματα (το αν θα είναι ο κεντρικός τροχός της αμάξης θα φανεί στο μέλλον, σε συνδυασμό και με άλλους παράγοντες που δεν μπορούμε εκ των προτέρων να συνυπολογίσουμε) πάνω στο οποία ο ολοκληρωτικός καπιταλισμός θα προσπαθήσει να επαναρυθμίσει την κοινωνία με ευνοϊκούς για τη διαιώνιση του Συστήματος όρους, να την εκφασίσει και να τη στρατιωτικοποιήσει, και ταυτόχρονα να χειραγωγήσει τις αντιστάσεις των εκμεταλλευόμενων και καταπιεζόμενων προς εξωτερικούς και εσωτερικούς εχθρούς.

6. Η Χ.Α., με την αντισυστημική ρητορική της, την παθιασμένη στράτευση, και «το κοινωνικό της έργο» (που θα ενισχυθεί στο μέλλον -βλ. π.χ. «συσσίτια μόνο για έλληνες»- με τη χρηματοδότηση που θα λάβει ως κόμμα του κοινοβουλίου), είναι απαραίτητη στο Σύστημα στους καιρούς της άγριας μετάβασης και των ταραχών γιατί αυτή τη στιγμή τα υπόλοιπα κόμματα του νεοφιλελεύθερου αυταρχισμού και του βιοπολιτικού ελέγχου έχουν απωλέσει την κοινωνική τους νομιμοποίηση, δεν έχουν κοινωνικά ερείσματα και ούτε πρόκειται να αποκτήσουν σύντομα γιατί δεν υπόσχονται πια τίποτα πέρα από την αυτοκρατορία του μικρότερου κακού ούτε μπορούν πλέον, ως άμεση συνέπεια του πρώτου, να εμπνεύσουν μαζικά ακροατήρια (δεν είναι τυχαίο το ότι μετατρέπονται σε κόμματα απολύτως προσωποπαγή· είναι ο Βενιζέλος κι όχι το ΠΑΣΟΚ, ο Σαμαράς κι όχι η Ν.Δ., ο Καμμένος κι όχι οι Ανεξ. Έλληνες, ο Κουβέλης κι όχι η ΔημΑρ, που έχουν σημασία).

7. Το «κόμμα - κίνημα» της Χ.Α. θα έχει το ένα πόδι (ως επίσημο κόμμα της βουλής – ο Κασιδιάρης με κοστούμι να χαριεντίζεται με την Έλλη Στάη και ο Μιχαλολιάκος να χαμογελά με νόημα στον ευαίσθητο δημοκράτη Σταύρο Θεοδωράκη) στη νεοφιλελεύθερη τάξη και ορθολογικότητα (το άτομο ως επιχειρηματίας του εαυτού του, αρχές του ατομικού ανταγωνισμού και της αποτελεσματικότητας, ξήλωμα των εργασιακών δικαιωμάτων, περιστολή των απεργιών και των διαδηλώσεων, περιττοί και αναλώσιμοι άνθρωποι, ηθικοφροσύνη και εθνική αναμόρφωση κλπ) και το άλλο (ως κίνημα – οι οπαδοί/τα πειθήνια όργανα του Κασιδιάρη και του Μιχαλολιάκου με τσεκούρια) στον κλιμακούμενο αυταρχισμό, το νταβατζηλίκι και τη βία στις γειτονιές και το πεζοδρόμιο. Πάνω και γύρω απ' αυτό το «κόμμα-κίνημα» (αλλά όχι μόνο, όπως προαναφέραμε) θα γίνει απόπειρα να χτιστούν στο άμεσο και κυρίως στο απώτερο μέλλον οι κοινωνικές και κατ' επέκταση οι ιδεολογικοπολιτικές συμμαχίες, πάνω στην «πάταξη της εγκληματικότητας και της παράνομης μετανάστευσης», πάνω στη διαχείριση του φόβου, της (αν)ασφάλειας, της απελπισίας, της καθαρ(ι)ότητας, της υγείας και της υγιεινής, της εθνικής και θρησκευτικής ταυτότητας, με κεντρικό άξονα περιστροφής την «επιστήμη της αστυνομίας» (μην μας διαφεύγει άλλωστε ότι οι μπάτσοι ως φυσικά πρόσωπα ψήφισαν μαζικά Χ.Α.). Παράλληλα, το επίσημο κράτος θα αφήσει ολόκληρες περιοχές (οικονομικές και γεωγραφικές) στα νύχια της μαφίας, του κρατικοποιημένου εγκλήματος και των ιδιωτικών εταιριών σεκιούριτι, με τους οποίους η Χ.Α. έχει άμεσες διασυνδέσεις, και των οποίων τα συμφέροντα θα προωθήσει ακόμα αποτελεσματικότερα ως κόμμα του κοινοβουλίου.

8. Ήδη διαφαίνεται η σύμπλευση απόψεων της Χ.Α. με τους υπόλοιπους παίχτες του Συστήματος, πέρα από το ζήτημα της μετανάστευσης («ανακατάληψη των πόλεων από τους λαθρομετανάστες»), και στο ζήτημα της -πάνω στα κουφάρια του εργατικού δικαίου και της λεηλατημένης φύσης- εθνικής οικονομίας και ανάπτυξης, και σε αυτό της επίθεσης στην υποτιθέμενη ιδεολογική ηγεμονία της αριστεράς μετά τη μεταπολίτευση. Όταν λένε επίθεση στην ιδεολογική ηγεμονία της αριστεράς, δεν εννοούν βέβαια επίθεση στο σταλινισμό του ΚΚΕ ούτε στη σοσιαλδημοκρατία του ΣΥΡΙΖΑ -χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν θα επιδοθούν και σ΄αυτό το σπορ στις αρένες του Θεάματος, που θα τους καλούν στο εξής οι ευαίσθητοι φιλελεύθεροι και δημοκράτες, στο όνομα βεβαίως βεβαίως της ελευθερίας του λόγου και της αυταξίας του διαλόγου-, αλλά πρωτίστως επίθεση στην κριτική σκέψη και την έμπρακτη αμφισβήτηση των κυρίαρχων αξιών και του κυρίαρχου πολιτισμού· επίθεση στο τρίπτυχο αντίσταση - αλληλεγγύη - αξιοπρέπεια που χαρακτηρίζει ακόμα μέρος της ελληνικής κοινωνίας, και κυρίως της νεολαίας, που έχει παραμείνει ευαίσθητη, σκεπτόμενη, ριζοσπαστική -ακόμα και συντηρητικά ριζοσπαστική με την έννοια της υπεράσπισης αξιών και αρχών που στέκονται εμπόδιο στην επέλαση του φιλελεύθερου κυνισμού και του εκσυγχρονιστικού ωφελιμισμού-, και δεν έχει γίνει κυνική, χυδαία, αγοραία και κανιβαλική· με άλλα λόγια, εννοούν προληπτική αντιεξέγερση, και με μακροπρόθεσμους όρους προληπτική αντεπανάσταση.

9. Όσοι ενδιαφέρονται να αποτρέψουν τις παραπάνω -ζοφερές ομολογουμένως- εξελίξεις, θα πρέπει γρήγορα να σταματήσουν να εστιάζουν στη νεοναζιστική ιδεολογία της Χ.Α. (που εύκολα αποφεύγουν ως ψόγο οι νομότυποι πλέον και με βουλευτική ασυλία πρώην μαχαιροβγάλτες) και να την ξεμπροστιάσουν (ιδίως στην άνεργη νεολαία) ως απολύτως συστημικό κόμμα, ως κόμμα της αστυνομίας και του στρατού, ήτοι των κατασταλτικών πυλώνων του Συστήματος, και άρα του βαθέος κράτους, ως κόμμα της πειθάρχησης των εργαζομένων και της νεολαίας, του βιοπολιτικού κράτους και της πλήρους υπαγωγής στις προστακτικές του κεφαλαίου, ως κόμμα τέλος της απανθρωποποίησης και του κανιβαλισμού.

Όσοι κραυγάζουν ενάντια στον πνιγηρό καπιταλισμό, οι απελπισμένοι και οι κολασμένοι (που συνεχώς θα αυξάνονται τα χρόνια που έρχονται, ενώ παράλληλα θα υπάρχουν εργαζόμενοι που θα δουλεύουν μέχρι θανάτου και θα διασκεδάζουν μέχρι τελικής πλήξεως, γιατί το Σύστημα δεν πρόκειται να υποκύψει, τουλάχιστον όχι αναίμακτα, σε πιέσεις για μείωση του χρόνου εργασίας με παράλληλη διατήρηση του μισθού στο ίδιο επίπεδο), θα πρέπει πάση θυσία να μην προσδεθούν στο άρμα της Χ.Α. και κατ' επέκταση του ολοκληρωτικού καπιταλισμού, θα πρέπει να καταλάβουν και κυρίως να νιώσουν ότι ο αγώνας για τη ζωή και την αξιοπρέπεια ενάντια στο Σύστημα που μας τις κλέβει δεν έχει καμία σχέση με τους εθνικιστές και τους ρατσιστές υπηρέτες του.

Θα πρέπει να δουν στα μάτια, στα μυαλά και τις καρδιές των Δυνάμεων της Ζωής το αντίπαλο Δέος, την Αρχή της Ελπίδας, την οργάνωση της αδιαλλαξίας της ανθρωπιάς, το υπαρξιακό δυναμικό της εξέγερσης, το πάθος και το ήθος της «στράτευσης», την common decency, τη ζωντάνια της διαίσθησης, την ευρύτητα του πνεύματος, τη δημιουργικότητα της φαντασίας, την ποιότητα της κραυγής-άρνησης, το Πάθος για ελευθερία, για απο-αλλοτρίωση, για απο-φετιχοποίηση, για αποκατάσταση της μοναδικότητας του προσώπου, για τσάκισμα του κυνισμού, της έλλειψης αυτοπεποίθησης και αυτοσεβασμού, της απομόνωσης και της μοναξιάς, για μια ζωή γεμάτη πραγματικό νόημα, και βέβαια ένα εναλλακτικό σχέδιο κοινωνικής οργάνωσης στην πράξη.

Θα πρέπει να συγκροτηθεί εκείνο το παθιασμένο και λυσσασμένο κίνημα που θα τους εμπνεύσει, που θα αποτρέψει την υποδούλωσή τους στα κελεύσματα του μεταμοντέρνου «φασισμού» (σε εισαγωγικά γιατί «ο φασισμός που έρχεται δεν θα λέγεται πια φασισμός»).

Οι αγωνιζόμενοι και οι επαναστάτες θα πρέπει να καταλάβουν ότι οι άνθρωποι δεν πράττουν πάντα με βάση ορθολογικές επιλογές, ότι όσα λογικά επιχειρήματα και να αραδιάσουν δεν θα βρίσκουν πάντα ευήκοα ώτα. Όντας παιδιά του Διαφωτισμού έχουν υποτιμήσει τη σημασία των συναισθημάτων, των παθών, της διαίσθησης, της υπαρξιακής αγωνίας και έχουν ταυτίσει τα αντιδιαφωτιστικά ρεύματα με την εναντίωση στην κριτική σκέψη και τη γνώση (ενώ πολλά απ' αυτά, όπως π.χ. οι αντινομιστές, καταδίκαζαν συγκεκριμένα το είδος της κωδικοποιημένης γνώσης που συνυφαίνεται με το νόμο και ήταν μέρος μιας αντι-ηγεμονικής λαϊκής κουλτούρας και σκέψης που αντιστεκόταν στην ηγεμονία των παντοδύναμων ελίτ), χαρίζοντάς τα έτσι απλόχερα στους αντιδραστικούς, τους πολιτικά συντηρητικούς, τους μισάνθρωπους, τους ελιτιστές αριστοκράτες, τους φασίστες. Κάνοντάς το αυτό όμως παραδίδουν και τους ανθρώπους γενικά, που είναι όντα πολυδιάστατα, αντιφατικά, «ορθολογικά» και «αντι-ορθολογικά» ταυτόχρονα, γεμάτα αγωνίες και φόβους, ως βορά στους παραπάνω.

Αν δεν τα καταφέρουμε, αν δεν σηκώσουμε «οδοφράγματα» σ' αυτή την επέλαση, η κοινωνία αργά ή γρήγορα θα αρχίσει να διολισθαίνει σε έναν δρόμο χωρίς επιστροφή. Μπορεί να μην λέγεται πια καπιταλισμός, αλλά να είμαστε σίγουροι ότι θα είναι εξίσου, αν όχι περισσότερο, ολοκληρωτικός, σάπιος, απάνθρωπος, ανήθικος, χωρίς πνεύμα και ψυχή, χωρίς ζωή.

Η μοίρα μας είναι στα χέρια μας, όχι όμως για πολύ ακόμα.

Να μετουσιώσουμε τις χιλιάδες κραυγές όλων εμάς, των από-κάτω.

Να απελευθερώσουμε τις χιλιάδες δυνατότητες του κοινωνικού πράττειν.

Να χιμήξουν χιλιάδες διάβολοι ενάντια στους θεολόγους του χρήματος, του ωφελιμισμού, του ατομικού ανταγωνισμού, της αλλοτρίωσης, της κυριαρχίας και της ιεραρχίας.

Να σταθούμε αντάξιοι των ιστορικών καιρών που μας έλαχαν.

Να ξαναζωντανέψουμε στη μνήμη μας τους αμέτρητους αγώνες των συντρόφων μας στο παρελθόν. Να εκδικηθούμε για τους προγόνους μας κρατώντας ψηλά τη σημαία της Ελπίδας γι' αυτούς που έρχονται.

Υ.Γ.: Μια επίκαιρη παραλλαγή της 11ης θέσης για τον Φόυερμπαχ

Δεν χρειάζεται να κατανοήσουμε τους «νόμους» της κίνησης του κόσμου για να τον αλλάξουμε.
Αρκεί να αφεθούμε να νιώσουμε εμπειρικά και διαισθητικά το πόσο ζοφερός είναι και να 'χουμε μια καλή ιδέα για το πώς θα θέλαμε να είναι.
Με άλλα λόγια, δεν μας λείπει η γνώση και η ερμηνεία του υπάρχοντος, αλλά η ζωντάνια
της διαίσθησης, η ευρύτητα του πνεύματος, η δημιουργικότητα της φαντασίας, η ποιότητα της κραυγής-άρνησης.
Από κει και πέρα ή ίσως και παράλληλα, είναι ζήτημα επιθυμητικής βούλησης και απόφασης.

λάμπε ρατ

Συνέχεια...

Πόσο πατριωτισμό αντέχει το κίνημα;

Posted: by παντιγέρα in
0
Τον τελευταίο καιρό (από την επιβολή του Μνημονίου και έπειτα), στο αντικαπιταλιστικό κίνημα της Ελλάδας (που πλέον ουσιαστικά είναι αντιμνημονιακό), παρατηρείται μια αναζωπύρωση ενός αισθήματος πατριωτισμού, ενίοτε με ροπή προς τον εθνικισμό. Πρόκειται για μια κατάσταση που προϋπήρχε, έστω και σε λανθάνουσα κατάσταση, αλλά η «μνημονιακή» επικαιρότητα την επανέφερε στην επιφάνεια, και πλέον αποτελεί βασικό στοιχείο του αντιμνημονιακού αγώνα. Σε αυτό, βέβαια, έχουν «βάλει το χεράκι τους» και οι ισχυρές χώρες (κυρίως της Δύσης), που τώρα είναι ανάμεσα στους δανειστές μας, τόσο με τα όσα έλεγαν και έκαναν σε σχέση με την Ελλάδα πριν την κρίση και το Μνημόνιο, όσο και τώρα, με τα όσα αναφέρουν περί «απώλειας της εθνικής κυριαρχίας της Ελλάδας», τους ισοπεδωτικούς από μέρους τους χαρακτηρισμούς για τη χώρα και τους πολίτες της, τη (μεγάλη) συμμετοχή ξένων επενδυτών στο ξεπούλημα του δημόσιου πλούτου της χώρας κ.λπ.

Φυσικά, η στάση των δανειστών μας είναι η χειρότερη δυνατή! Πέρα από το μεγάλο ρόλο που έπαιξαν στη δημιουργία, τη διεύρυνση και τη γενίκευση της κρίσης, τώρα «προσπαθούν να σώσουν» τον «αδύναμο κρίκο της Ευρώπης» που λέγεται Ελλάδα με μια φασίζουσα και απαράδεκτη νοοτροπία. Αρχικά έχουν στοχοποιήσει έναν ολόκληρο λαό με χαρακτηρισμούς όπως «τεμπέληδες», «αραχτοί» και άλλα σχετικά, τον χλευάζουν και τον ταπεινώνουν με τους χειρότερους τρόπους, ενώ για τον περιορισμό του χρέους (που είναι αποτέλεσμα του ίδιου του καπιταλιστικού συστήματος) έχουν επιβάλλει στις πλάτες του λαού ένα δυσβάστακτο δάνειο με το οποίο τον κηδεμονεύουν (ή τουλάχιστον τον εκβιάζουν), ρυθμίζοντας έτσι ακόμα και την επιβίωση του λαού και αφαιρώντας του τη δυνατότητα να αποφασίζει για «τα του οίκου του». Απέναντι σε αυτή τη ρατσιστική -τουλάχιστον- νοοτροπία η συσπείρωση και η αντίσταση του θιγόμενου λαού, είναι όχι μόνο δικαιολογημένη, αλλά και απαραίτητη!

Το θέμα όμως είναι ότι με όλα αυτά, έχουν βρει αφορμή και λόγο ύπαρξης, τόσο οι «ακραίοι» εθνικιστές-ακροδεξιοί-φασίστες κι όλα τα συμπαρομαρτούντα, όσο και οι αποκαλούμενοι «σοσιαλπατριώτες». Βέβαια, οι ακροδεξιοί (με την ευρεία έννοια του όρου) έχουν «καθορίσει» τα όριά τους με το κίνημα (και το κίνημα με αυτούς…), αν και στις αντιστάσεις που αναπτύσσονται όλο αυτό το διάστημα («αγανακτισμένοι», απεργίες, κ.λπ.) εμφανίζονται και αυτοί (άλλωστε, η φτώχεια, η ανεργία, και η ακρίβεια «χτυπάνε και πονάνε» πολύ και άσχετα από πολιτικές και ιδεολογικές απόψεις και θέσεις…), και μάλιστα έχουν και «δυναμική» παρουσία… Τουλάχιστον όμως αυτοί είναι γνωστοί… Τι μπορούμε όμως να αναφέρουμε για τους «σοσιαλπατριώτες»;

Δυστυχώς, δεν είναι απαραίτητο να είναι «δηλωμένος» φασίστας κανείς για να έχει τις απόψεις του συγκεκριμένου χώρου… Υπάρχουν κάποιοι που έχουν «συνδέσει» εθνικισμό με αντικαπιταλισμό… Οι απόψεις περί οριοθέτησης της ΑΟΖ στα νησιά για αξιοποίηση του υποθαλάσσιου ορυκτού πλούτου (για προστασία των «κυριαρχικών μας δικαιωμάτων» όμως και όχι καθαρά για τις ανάγκες της κοινωνίας), περί διαφόρων «κινδύνων» από γειτονικά κράτη, περί εγκληματικότητας, αύξησης της ανεργίας και άλλων προβλημάτων από (νόμιμους ή «παράνομους») μετανάστες κ.λπ., υπάρχουν και σε ανθρώπους που (αυτο)αποκαλούνται «αντικαπιταλιστές», που ανάλογα (κυρίως) με την ηλικία τους μπορεί να αναφερθούν σε συμμετοχή τους σε αντιστάσεις του παρελθόντος (Πολυτεχνείο '73, καταλήψεις σχολείων, απεργίες, το -μαχητικό- συνδικαλισμό των παλαιότερων εποχών, κ.λπ.) ενώ και για το «σήμερα» θα αναφερθούν ενάντια στην καπιταλιστική ΕΕ, το ΔΝΤ, κ.λπ., έστω και από τη σκοπιά τους.

Ιδιαίτερα πρέπει να σταθούμε στη στάση αυτών των ανθρώπων απέναντι στο ξεπούλημα του δημόσιου πλούτου της χώρας στους ξένους. Επισημαίνεται η λέξη «ξένους» γιατί και οι ίδιοι οι «σοσιαλπατριώτες» αναφέρονται ενάντια σε αυτούς (και τις «ξενόδουλες» κυβερνήσεις), αφήνοντας όμως έτσι ουσιαστικά στο απυρόβλητο τους «δικούς μας» κεφαλαιοκράτες. Η υποκρισία τους δεν έχει όρια: εκεί που κάποτε πίστευαν (σε ένα βαθμό ακόμα πιστεύουν) κατά κόρον ότι στο «εκσυγχρονισμένο εξωτερικό όλα λειτουργούν σωστά και όλοι ζουν καλά σε αντίθεση με ό,τι γίνεται εδώ», τώρα (ίσως και να) φαντασιώνονται ότι «πολεμούν τους ξένους κατακτητές»… Ακόμα και τη μετανάστευση για εργασιακούς λόγους θεωρούν ως αντιπατριωτική ενέργεια… Έτσι, δημιουργείται η εντύπωση ότι ίσως «οι “δικοί μας” επιχειρηματίες και επενδυτές, ίσως να είναι και η σωτηρία μας απέναντι στους ξένους», ή ότι «πρέπει να ψωνίζουμε/εξυπηρετούμαστε από ελληνικές επιχειρήσεις, ή/και (με) ελληνικά προϊόντα, ώστε τα λεφτά να μένουν εδώ»… Μάλλον αυτοί οι άνθρωποι νομίζουν ότι ζουν σε κάποια «προλεταριακή» χώρα της Ασίας, της Αφρικής, της (πρώην) Ανατολικής Ευρώπης, της Κεντρικής, ή Νότιας Αμερικής (αν και ακόμα και σε αυτές τις χώρες, υπάρχει μια πολιτικοεπιχειρηματική «ελίτ» που περνάει καλά σε αντίθεση με το λαό…) οπότε και ένας καλώς εννοούμενος πατριωτισμός ίσως και να είχε λόγο ύπαρξης…

Αντίθετα, έχει «ξεχαστεί» το γεγονός ότι μέχρι και πριν από 5 περίπου χρόνια το ελληνικό κεφάλαιο (σχεδόν πάντα με την ανοχή/υποστήριξη του επίσημου ελληνικού κράτους) όχι μόνο ανθούσε εντός Ελλάδας, αλλά είχε επεκταθεί (και μάλιστα έχοντας ισχυρή παρουσία) και στο εξωτερικό (κυρίως Βαλκάνια, Ανατολική Ευρώπη, χώρες ΝΑ Μεσογείου, Μέση Ανατολή) ζώντας εις βάρος των πολιτών και εφαρμόζοντας αντεργατικές πρακτικές προς όλους τους εργαζόμενους (Έλληνες και ξένους), ενώ και τώρα με την κρίση, οι έλληνες καπιταλιστές, αφενός στηρίζουν τα όσα γίνονται κατά του λαού, συμφωνώντας έτσι με τους δανειστές μας, αφετέρου, στο βαθμό που τους αγγίζει η κρίση, δεν έχουν παρά να φύγουν για άλλες (πιο ευνοϊκές για αυτούς) χώρες (να εκμεταλλευθούν δηλαδή τους εκεί εξαθλιωμένους πολίτες και εργαζόμενους…), εκτός βέβαια και αν με το «ελαστικοποιημένο» και φιλικότερο για αυτούς πια ελληνικό κράτος παραμείνουν εδώ…

Φυσικά, και στις ανθηρές για το ελληνικό κεφάλαιο εποχές, (πόσο μάλλον τώρα…) ο λαός πάντα στα δύσκολα είναι. Αυτό όμως δυστυχώς, κάποιοι το θυμούνται επιλεκτικά: Αν η χώρα είναι ισχυρή, όλα είναι καλά, αν όχι, «ανακαλύπτουμε» το δοκιμαζόμενο λαό για σύμμαχο…

Πιστεύει κανείς άραγε ότι άξιζε να αγωνιζόμαστε για την «ισχυρή Ελλάδα», ή ότι αξίζει τώρα να αγωνιζόμαστε για την παλινόρθωσή της;

Μετά από όλα αυτά, το κίνημα εκείνο που πρέπει να κάνει, είναι να (ξανα)βρεί το διεθνιστικό του χαρακτήρα. Δε νοείται να επαναληφθούν τα λάθη των δεκαετιών '70 και '80, όπου ο «σοσιαλπατριωτισμός» έκανε ακόμα και εθνικιστές να θεωρούν/φαίνεται ότι ανήκουν στο κίνημα, συμβάλλοντας έτσι στην ήττα του. Πρέπει να κατανοήσουμε ότι «ο εχθρός είναι μέσα στην ίδια μας τη χώρα» και να αναπτυχθούν αντιστάσεις ενάντια σε όλους τους καπιταλιστές από όλους τους λαούς (απλούς πολίτες και εργαζόμενους), χωρίς διάκριση «ντόπιων» και «ξένων». Άλλωστε και οι μετανάστες (είτε από, είτε προς την Ελλάδα), δεν είναι παρά κάποιοι που ψάχνουν μια καλή και αξιοπρεπή ζωή. Για δε τις γείτονες (και πολλές άλλες) χώρες, μάλλον «μαθήματα» μπορούμε να πάρουμε από αυτές, για το πώς ανταπεξέρχονται την εξαθλίωση (έστω και μέσα στα πλαίσια του αστικού καπιταλιστικού συστήματος) και όχι να τις «βλέπουμε» ως εχθρικές. Σε ένα πιο «ακραίο» επίπεδο, ίσως και να έπρεπε να αποτραπεί η (επανα)δημιουργία ενός συνθήματος του τύπου «Φονιάδες των λαών Αμερικάνοι» με κάποιο άλλο λαό (π.χ. Γερμανούς) αντί των Αμερικάνων. Τα συνθήματα περί «ενότητας όλων των εργαζομένων», «αλληλεγγύης των λαών» και ενάντια «στην παγίδα της εθνικής ενότητας» πρέπει να γίνουν τώρα πράξη!

Η κρίση, όπως έχει προέλευση και αντίκτυπο παγκόσμιας εμβέλειας, δεν μπορεί παρά να αντιμετωπιστεί και παγκόσμια!

Πηγή: Εφημερίδα Δράση

Συνέχεια...

back to top